Rondleidingen 2026 starten weer

Alweer een paar weken zijn we bij De Groentemeester druk bezig om de oogst vanaf half mei mogelijk te maken. Inmiddels zijn de tuinbonen, peultjes en kapucijners geplant. En ook de eerste spitskool, sla, koolrabi, broccoli, andijvie en uien zitten in de grond. Komende week gaan de aardappels en zomerprei de grond in. De knoflook staat al fier boven de grond. En we hebben radijs, raapstelen, rucola, snijbiet, meiraap, bieten en zomerwortelen gezaaid. Inmiddels is zelfs de pomp al aangesloten. Dat hebben we niet eerder zo vroeg in het jaar al gedaan.

Kortom: we zitten niet stil en de tuin begint langzamerhand weer op een levende moestuin te lijken. Een beetje zon, af en toe wat regen, goede bodemzorg en heel veel liefde zorgen ervoor dat er straks weer van alles te zien en te proeven valt.

In de maand april starten ook de rondleidingen weer. Iedere derde zondag van de maand vertel ik enthousiast over de mooie plek die we ieder jaar weer creëren en nóg mooier maken. Ik breng mijn opgedane kennis graag over. Dus iedereen die interesse heeft in moestuinieren - op welke schaal dan ook - is van harte uitgenodigd om zo'n rondleiding een keer te volgen. Je gaat gegarandeerd vol inspiratie naar huis.

Ik vind het belangrijk om te vertellen wát we aan het doen zijn. Maar nog belangrijker misschien wel wáárom we het doen. Kleinschalige landbouw is relevant omdat het de productie van voedsel toegankelijk maakt voor het algemene publiek. Wij werken volgens biologisch principes vanuit de overtuiging dat op gezond voedsel geen bestrijdingsmiddelen thuis horen. En dat dat gewoon kan in een systeem dat divers genoeg is, laten we ter plekke zien.

Verder zorgt kleinschalige landbouw er ook voor dat we minder afhankelijk zijn van fossiele grondstoffen. Een thema dat de laatste weken ineens weer verrassend actueel is. Als we serieus naar de toekomst kijken, moeten we ons sowieso voorbereiden op een wereld die zonder fossiele grondstoffen opereert. Hoe dat eruit kan zien, kun je komen bekijken op onze halve hectare. We bieden geen oplossingen voor de grote wereldproblemen, maar doen ons best om op het stukje land waar wij voor mogen zorgen het leven mogelijk te maken.

De eerstvolgende rondleiding is op 19 april om 14.00 uur. Opgeven is zeer gewenst en kun je doen via www.degroentemeester.nl. We vragen een bijdrage van 5 euro per persoon. Voor oogstgenoten is de rondleiding gratis. Zie ik je binnenkort? 

Over tekenen, kennis, levenslessen, bijen en PFAS

Dit seizoen organiseren we bij Weij allerlei activiteiten. Dat is leuk. Dat is gezellig. Omdat het mensen bij elkaar brengt.

Eén van mijn oogstgenoten is een fervent tekenaar. Zij maakt de mooiste illustraties en vind het leuk om haar kennis, vaardigheden en enthousiasme voor tekenen over te brengen op anderen. 

Daarom doet zij mee met het activiteitenprogramma bij Weij. Ze verzorgt workshops tekenen in en om de zelfoogsttuin. Deze keer deed ik zelf ook mee. We gingen aan de slag met het thema 'OOGST'.

We leerden iets over compositie en mochten oefenen met het tekenen van een stilleven. Speciaal daarvoor had ik die ochtend wat bloemen en groenten uit de tuin geoogst. Het was een erg leuke workshop. En ik was best tevreden over het resultaat. 

Wil je ook wel eens meedoen met zo'n tekenworkshop? Houd dan de agenda van AtelierDT in de gaten.

Of kijk voor andere activiteiten op de kalender van Weij. Je bent altijd van harte welkom!

(Bijvoorbeeld tijdens de rondleiding die ik komende zaterdag over de tuin geef.)

--

De leestips

Hulpmiddel bij het gluren naar obscure strandburen

We weten zóveel niet.

Zo trots op deze samenwerking met Crisp! 

Op veel plekken zijn mensen met goede dingen bezig. Hier claimt Crisp dat zij de eerste zijn met een regeneratieve doelstelling. Maar klopt dat wel? Hofweb is ook al een tijdje bezig, volgens mij. Maar uiteindelijk doet die vraag er ook niet toe. Er is langzamerhand een beweging te zien die steeds meer aan kracht wint. En daar dragen al deze initiatieven, klein of groot, aan bij.

10 krachtige levenslessen om jezelf dagelijks aan te herinneren

Vooral de plaatjes bij deze post spreken boekdelen. Knap in beeld gebracht.

Blijft het droog of gaat het regenen? De natuur helpt je bij het voorspelen van het weer

Weer wat geleerd.

Honingbij vliegt in de Biesbosch op grote schaal op dezelfde bloemen als wilde bestuivers

Als we deze analogie doortrekken naar grote grazers wordt het helemaal interessant. Want koeien maken gebruik van dezelfde voedselbronnen als wilde runderen. Toch?

Testen wij op PFAS?

Qua opvatting sta ik zo’n beetje naast hen.

--

De kijktip

12 traits emotionally intelligent people share (You can learn them)

Het boek waar hij het in het begin over heeft, heb ik in de jaren negentig gelezen. Dat boek heeft best wat indruk op me gemaakt en me voor een deel ook gevormd. Vooral het gegeven dat emoties besmettelijk zijn, is me altijd bijgebleven. En dat kun je dus ook in positieve zin gebruiken om de wereld een betere plek te maken.

Dat boek moet hier nog ergens in huis staan. Misschien moest ik het eens herlezen.

Over bezoek, leernetwerken, gezondheid, lange termijn, muggen en beenspieren

Afgelopen dinsdag had ik bijzonder bezoek op de tuin. Met een aantal tuinders in Zuid-Holland die vergelijkbare dingen doen als De Groentemeester onderhoud ik regelmatig contact. In mijn oude werk heb ik geleerd hoe waardevol een leernetwerk van vakgenoten kan zijn. Ik nam altijd deel in het netwerk van SamenDeskundiger (een netwerk van bovenschoolse ict-coördinatoren) en coördineerde zelf het interne leernetwerk ict van SCOH waar alle ict-coördinatoren van de betrokken scholen aan deelnamen. Ik heb in die tijd veel geleerd via deze netwerken.

Zodoende haakte ik vorig jaar aan bij het appgroepje van de Tuinders ZH. En sindsdien gaan we  zo nu en dan bij elkaar op de tuinen kijken. 

We gingen al op bezoek bij Het Zoete Land in Leiden, bij De Stadsboerin in Rotterdam en de Tuin van Gaia in Honselersdijk.  En deze keer werd het dus een bezoekje aan De Groentemeester.

Rond een uur of vijf arriveerde iedereen. We dronken en aten wat en daarna was het tijd om een rondje door de tuin te doen. Met enige trots liet ik zien hoever we al gekomen waren met de tuin die nog geen twee jaar bestaat. Er klonken een hoop lovende woorden. Vooral de afwezigheid van onkruid in de bedden viel op en ook gezondheid van de planten kon op complimenten rekenen. Eén van de aanwezigen vatte na afloop de tuin samen in twee woorden: 'vitaliteit' en 'diversiteit'.

Ik realiseer me maar al te goed dat de manier waarop de tuin er nu bij staat, voor een groot deel ook te danken is aan alle hulp die ik krijg. Het maakt me een dankbaar mens. En complimenten mogen ontvangen van deze groep tuinders voelde als de kers op de taart.

--

De leestips

Dorpssuper dreigt in problemen te komen door verlies tabaksverkoop

Dit is niet iets wat uit de lucht komt vallen, he. Die supermarkteigenaar had het al een tijdje kunnen zien aankomen. Als je aan de ene kant zegt dat iedereen morgen zou moeten stoppen met roken, maar je aan de andere kant een zaak hebt die het nodig heeft om er aan te verdienen, ben je wat mij betreft niet geloofwaardig meer. Tabaksverslaving is een groot probleem dat opgelost kan worden. Dan moeten we dat gewoon doen.

Ruim 34.000 euro ingezameld voor dakloze man die portemonnee terugbracht

Mooi voorbeeld dat een geefeconomie best wel eens zou kunnen werken. 

“Tachtig procent van wat in de supermarkt ligt, is niet bevorderlijk voor onze gezondheid”

Gelukkig zijn dit soort krachten ook nog steeds aan het werk. Interessant interview met de oprichter van Caring Doctors.

Er ligt écht een deken van landbouwgif over Nederland

Langzamerhand begint het besef door te dringen dat we toch echt anders met onze leefomgeving om moeten gaan. En het mooie is dat je ook gewoon voedsel kunt produceren zonder pesticiden. Kom maar eens kijken in onze zelfoogsttuin als je dat niet gelooft.

Bestrijding inheems Jakobskruiskruid loont niet!

Er leven potentieel dus meer dan 150 verschillende dieren rondom deze plant. Waarom zou je hem dan willen bestrijden?

Het belang van de lange termijn

Het duurt even, maar dan heb je ook wat.

Tips tegen muggen en muggensteken

Daar zitten tips tussen die goed zijn om te weten.

Over beenspieren

Dit is handig om te weten als je de kans wilt vergroten dat je gezond oud wordt. Een jaar lang krachttraining op latere leeftijd heeft dus een beklijvend effect.

Wereld nadert blessuretijd om reusachtige klimaatramp in Atlantische Oceaan te voorkomen

Laat dit geen waarheid worden. Het tegengaan van klimaatverandering, waaronder het vermijden van dit kantelpunt, zou onze hoogste prioriteit moeten zijn.

--

De kijktip

We need to talk about your starving grandchildren.

Beetje saai vormgegeven video. Maar het geeft wel stof tot nadenken. De manier waarop we nu wereldwijd met voedselproductie en -consumptie omgaan, is geen houdbaar systeem. Linksom of rechtsom zal er echt wel iets moeten veranderen. Als simpele consument kun je in ieder geval twee belangrijke dingen doen: verminder je consumptie van (vooral rood) vlees en verspil geen voedsel.

Over rondleidingen, energiegebruik, biodiversiteit, bloemen, optimisme en stadslandbouw

Dit fotootje was niet van deze week. Maar omdat het toch leuk is om hier iets over te vertellen, kies ik deze week dit beeld van 23 mei. (En -niet verder vertellen-  ik had deze week ook niet echt een andere geschikte foto eigenlijk... We hebben vooral hard gewerkt om de hele klussenlijst klein te krijgen. En dat is voor een groot deel gelukt!)

Op donderdag 23 mei organiseerde Fonds Schiedam Vlaardingen een netwerkbijeenkomst voor groene initiatieven in Maassluis, Vlaardingen en Schiedam, onder de noemer: Natuurlijk Netwerken. Dat doen ze vaker, met als doel dat de deelnemers elkaar steeds beter weten te vinden. Deze keer mochten we iedereen welkom heten bij Weij. 

Er waren onder andere mensen bij van Code Groen, Stadslandbouw Ruytenburch, Voedselbos Vlaardingen en Duurzame Maassluizers en wij van Weij en het Fonds zelf natuurlijk. Ik heb niet de hele gastenlijst paraat, dus ik vergeet ook vast nog wel organisaties. In ieder geval was het gezellig druk. En we hadden gelukkig goed weer.

Het leuke aan het zijn van de gastlocatie is dat je van alles mag vertellen over je project. Ik gaf de aanwezigen dan ook met veel plezier een rondleiding over de tuin. Er was veel échte belangstelling en verwondering over de snelheid en de professionaliteit waarmee ik de zelfoogsttuin heb opgezet.

Tijdens zo'n rondleiding leg ik altijd uit dat we volgens biologische principes werken, maar niet biologisch gecertificeerd zijn. En uiteraard waarom ik die keuze heb gemaakt. Ik vertel over de start van het project en hoe de Groentemeester ingebed is in het grotere project van Weij. Ik geef aan dat we dankbaar gebruik maken van heel veel hulp van vrijwillige handen en dat we die betrokkenheid juist nastreven. Ik laat zien welk gereedschap we gebruiken en welke keuzes daaraan ten grondslag liggen. En uiteraard laat ik weten dat de oogst vorig jaar overvloedig was, en dat we er nu net zo hard aan werken om dat dit jaar ook voor elkaar te krijgen. Bovenal maken we het een plek waar het voor iedereen goed toeven is.

Veel deelnemers geven na zo'n rondleiding aan dat ze het een inspirerend verhaal vinden. Dat was ook nu weer zo. En dat is fijn om terug te krijgen.

Je kunt trouwens zelf ook een keer zo'n rondleiding meemaken, als je dat leuk vindt.

Iedere derde zaterdag van de maand geef ik er één vanaf een uur of twee. De eerstvolgende is komende zaterdag, op 15 juni.

Meer informatie vind je hier.

--

De leestips

Voorlopig toch geen gaswinning bij Schiermonnikoog

Ik begrijp de activisten dat ze het proberen tegen te houden. Ik begrijp ook de overheid die niet afhankelijk wil zijn van gas uit het buitenland. Ik weet niet of het bezetten van dit platform op de lange termijn nou de meest effectieve actie is die je kunt uitvoeren. De echte actie is dat we onze verslaving aan fossiele brandstoffen moeten inperken. En eigenlijk zouden we misschien nog wel verder moeten gaan en ons algehele energieverbruik onder de loep nemen. We verspillen echt enorme hoeveelheden energie met zijn allen. Omdat het kan. (Maar eigenlijk kan het helemaal niet…)

17.000 kilometer bloemrijke dijken: een reusachtige kans voor biodiversiteit

Mooie ontwikkelingen. Van dit soort innovatie moeten we het hebben.

Topbloemen.nl zet bloemisten aan de kant

Misschien een mooie kans voor die bloemisten die aan de kant gezet worden om te gaan samenwerken met Wilderful. Daar wordt de wereld mooier van, want zij leveren uitsluitend natuurvriendelijke bloemen uit het seizoen. Wilderful werkt juist wel met lokale bloemisten en wil toe groeien naar een landelijke dekking.

“Onze generatie kan de klimaatcrisis oplossen”

Is dat zo?

De campagne van de Rijksoverheid om biologisch te promoten bij consumenten is vandaag begonnen.

Kijk, dat gaat de goede kant op.

Nederlanders krijgen twee keer zoveel suiker binnen als ze zelf denken

Wij koken vrijwel nooit meer met zakjes en pakjes. Maar toen wij net leerden koken, was het wel handig om gewoon de beschrijvingen op de pakjes te kunnen volgen. Je moet het uiteindelijk wel op een of andere manier leren. En ons onderwijs schiet daarin gewoonweg tekort. Raar eigenlijk dat we zoiets belangrijks als voor je eigen voeding kunnen zorgen, bijna geen aandacht krijgt in ons onderwijsbestel.

VOORbeeld 2024

Via de nieuwsbrief van Hofweb werd ik gewezen op deze verkiezingen. Ik vond het leuk om door al die initiatieven te bladeren. Natuurlijk heb ik ook mijn stem uitgebracht. Je mag in totaal 10 punten verdelen over verschillende VOORbeelden. Dat is ook sympathiek. 

--

De kijktip

How To Make Your Small Farm PROFITABLE

Goede tips. Hij weet waar hij het over heeft.

Over openingsfeest, vliegen, klimaatverandering, transitie en regeneratie.

Vorig jaar startte ik de zelfoogsttuin. En bij de ingang zette ik een schoolbord waar ik iedere week de oogst op noteerde. Dat schoolbord had ik gewoon op een plank geschroefd die ik tussen twee palen had bevestigd. Dat was heel functioneel, maar dat kon natuurlijk mooier.

Op andere tuinen had ik kraampjes gezien waar ook de voorgeoogste groenten in bakken gezet konden worden. Geïnspireerd op die kraampjes, maakte vrijwilliger Kees een ontwerpje voor ons eigen stalletje. En daar kon dan gelijk het schoolbord in opgehangen worden. 

Met zoveel mogelijk hergebruikte materialen, maakte Kees er een mooi bouwwerk van. Zie hiernaast het resultaat. Ik ben er dankbaar voor dat vrijwilligers als Kees zich zo betrokken voelen bij de tuin.

Het kraampje staat er trouwens mooi op tijd, want komende zaterdag vieren we ons openingsfeest bij Weij. De Groentemeester is dan natuurlijk ook open voor publiek. Ik geef om 10 uur en om 14 uur een rondleiding door de tuin. Dan kun je gelijk dit stalletje met eigen ogen komen bewonderen.

Er is natuurlijk tijdens het openingsfeest nog meer te doen. Kijk daarvoor op de website van Weij.

Voel je welkom!

--

De leestips

Extreme hittegolf in Zuid- en Zuidoost-Azië

Hoeveel van dit soort berichten moeten we nog lezen voordat we doorhebben wat er aan de hand is. De aarde wordt steeds minder leefbaar. Alles zou er op gericht moeten zijn om de Aarde leefbaarder te maken. Maar we doen te weinig en te laat.

EU onderzoekt misleidende groene claims van twintig vliegmaatschappijen

Zouden er echt mensen zijn die denken dat vliegen duurzaam kan zijn? Dan heb je wel een verknipt beeld van het begrip duurzaamheid.

Extreme regentijd in Oost-Afrika houdt aan, al honderden doden

En ook in dat deel van de wereld zien we extreme weersomstandigheden.

Tientallen doden door noodweer in zuiden Brazilië

En nog een plek op Aarde met dezelfde symptomen.

Orang-oetan behandelt wond met geneeskrachtige plant: 'Leek doelgericht'

Wij zijn echt niet de enige intelligente wezens op deze planeet. Ik durf zelfs de bewering aan dat sommige dieren wijzer zijn dan sommige mensen.

Baas luchtmacht VS maakt vlucht in door AI bestuurde F-16

Kan iemand mij vertellen waarom dit een goed idee is? En als het dat niet is, is het dan nog wel mogelijk om het teniet te doen? Of hebben we hier te maken met een tipping point?

Wanneer vliegen we zonder kerosine? Dit zijn de belangrijkste alternatieven

“Alleen minder vliegen helpt tegen klimaatschade.” Niet vliegen trouwens ook.

Alles draait op zonne-energie. Ook dit fossiele tijdperk.

Goede verteller.

--

Geen kijktip deze keer

Over aubergines, AI, wisselvallig lenteweer, koraal, oogstvrienden en rust

Eén van de nieuwe groenten in het teeltplan van dit jaar is de aubergine. Ik heb een soort uitgekozen die niet heel grote vruchten maakt en volgens de beschrijving ook in een buitenteelt mogelijk is. Ik heb namelijk geen kas die groot genoeg is om de planten in voldoende hoeveelheden binnen te houden. 

Vorig jaar deed ik ook al een buitenteelt met paprika. En die gaf een mooie oogst. Ook meloen probeerde ik vorig jaar, maar die is dit jaar uit het teeltplan gegaan. Dat was namelijk niet zo succesvol. Nu dus maar aubergine proberen.

De plantjes moeten wel warm opgekweekt worden. Dus een week of twee/drie geleden heb ik een tray voorgezaaid. Ze staan gezellig met de paprika's en tomaten op een warmtematje onder mijn zolderraam. Daar heb ik met twee schragen en een plank een tijdelijk tafeltje gemaakt waar precies vier zaaitrays op passen. 

De aubergines, paprika's en tomaten zijn inmiddels bijna allemaal gekiemd. De volgende stap is dat we ze in grote potjes gaan zetten. Voorlopig moeten ze nog wel binnen blijven, want deze planten kunnen absoluut geen kou hebben. Pas na 15 mei gaan ze naar buiten. Tot die tijd mogen ze gestaag doorgroeien. Het is alsof je voor baby'tjes aan het zorgen bent.

En hopelijk geven ze vanaf halverwege het seizoen een mooie oogst aan vruchten.

--

De leestips

Als iedereen zou leven als Nederland zijn er vier aardbollen nodig

Toch vraag ik me af hoe dit nou precies berekend wordt. De landen die hier genoemd worden als slecht presterende landen, zijn ook allemaal niet zo groot qua oppervlak. Heeft de populatiedichtheid van een land dan misschien de meeste invloed op deze ranglijst?

Wisselvallig lenteweer houdt mogelijk nog even aan door staartje van El Niño

Oké, een nattere lente dus. Zullen we het ‘groeizamer weer’ noemen? Dat klinkt een stuk positiever, tuingewijs.

Tabak weer duurder: pakje sigaretten voortaan 11 euro, shag 24 euro

Rookgedrag bewijst dat mensen geen rationele wezens zijn. Rationeel gezien zou niemand nog beginnen aan roken en zou iedere roker veel meer moeite doen om te stoppen. Desalniettemin vind ik het onbegrijpelijk dat er nog steeds mensen beginnen met roken. Hoe stom kun je zijn?

Meer blikjes en flessen ingeleverd, maar inzamelingsdoel nog lang niet gehaald

Het gaat in ieder geval de goede kant op.

Dankzij AI kun je op Schiphol zien hoelang je op je koffer moet wachten

Inzet van AI kost ook gewoon energie, he. En we vinden het dus een goed idee om die energie te besteden aan het voorspellen van de wachttijd op je koffer… 

Het Great Barrier Reef is in levensgevaar

Geen vrolijk bericht. Het grootste koraalsysteem ter wereld nadert zijn kantelpunt. Het punt van geen herstel meer mogelijk dus. En de oorzaak: opwarming van de Aarde. 

Onderzoek: krimp Schiphol juist goed voor de economie

Het beeld begint te kantelen. Dat werd hoog tijd.

Oogstvrienden gevonden

Leuk dat deze proef nu begint. Het is een manier om te leren wat je uit een voedselbos kunt eten.

Extreme droogte in Zambia is ramp voor mens en natuur

Helaas weer een voorbeeld van een regio waar de klimaatverandering pijnlijk duidelijk wordt.

De tjiftjaf is terug

Vogels herkennen voor gevorderden. Zulke groenbruine vogeltjes heb ik in mijn tuin ook weer gespot. Maar ik zou niet durven zeggen of het een tjiftjaf, een fitis of een fluiter is.

Hoe houd je de dijkviltbraam in toom?

Informatief.

7 types rust

Mooi overzicht. Het is erg belangrijk om voldoende rust te nemen. Niet alleen fysiek.

--

Geen kijktip deze week

Over start van de lente, bijen, groene tuinen, natuurfotografie, warmtepomp en voedselverspilling

De tijd van winterrust is voorbij. De lente is begonnen. De tuin verandert nu in sneltreinvaart van uiterlijk.

Deze week zetten we de palen voor de peulen en kapucijners, zaaiden we raapstelen en radijs, en plantten we alle uien. En ook de paprika's en aubergines staan al voorgezaaid onder mijn zolderraam. Gezellig naast de zoete aardappels waar ik stekken van aan het trekken ben.

In de kas staan de peulen en kapucijners alvast te kiemen in vochtig zaagsel, zodat die komende week de grond in kunnen.

Verder was de spinazie al gezaaid en ook de snijbiet. En de tuinbonen en knoflook groeien gestaag door. Het gaat dus langzamerhand de goede kant. Als alles goed gaat, kunnen we half mei de eerste oogst binnenhalen.

Komende week komt het eerste plantgoed. Dan gaan de zomerpreitjes, verschillende soorten sla, andijvie, en de eerste koolrabi, spitskool en broccoli de grond in. Gelukkig kan ik rekenen op hulp van veel vrijwillige handen. En dat is uiterst gezellig!

--

De leestips

Plant in het zonnetje: hondsdraf

Ik gebruik hondsdraf eigenlijk vooral als ik me gestoken heb aan een brandnetel. De gekneusde blaadjes erop wrijven en de jeuk is weer weg.

Nationale Bijentelling vraagt tien dagen aandacht voor wilde bijen

Wellicht leuk om aan mee te doen.

2040 wordt belangrijk jaar voor het klimaat, meeste werk moet dan zijn gedaan

De uitdaging lijkt steeds groter te worden. Maar dat wil niet zeggen dat we het niet mogelijk kunnen maken. 

Kamer stemt nu tegen plannen voor natuurlijk gedrag veedieren, PVV draait

Het tij naar een mooiere wereld lijkt een beetje tegen te zitten. Meestal gaan veranderingen niet in een rechte lijn naar het uiteindelijke resultaat. Soms zit het mee, soms zit het tegen. Als veehouder lijkt het me sowieso verstandig om te gaan voorsorteren op een toekomst waarin er (veel) diervriendelijker gewerkt gaat worden. Ook als de wetgeving dat nu (nog) niet vereist. Het zou mooi zijn als boeren zelf deze stappen gaan zetten.

Hoe inheemse tuinplanten zorgen voor meer leven in je tuin

Voor wie de biodiversiteit weer vooruit wil helpen. Inheems en gifvrij is dan het devies.

Duurzame ontwikkelingsdoelen onderbelicht in landbouwmodellen

Dat de nadruk te veel op productie ligt, was mij al wel duidelijk. We hebben te veel te grote boerenbedrijven en te weinig kleinschalige. Vaak wordt er dan geschermd met de term efficiëntie, met alleen een blik op productiedoelen. Maar voedsel produceren kan aan zoveel meer doelen bijdragen. Ga maar eens kijken bij een willekeurige csa.

Een groene omgeving begint in je tuin

Er zijn nog wel wat mensen in mijn wijk die dit artikel eigenlijk zouden moeten lezen. Ik heb de laatste jaren helaas zelfs wat groene tuinen zien veranderen in een soort buitenkamers met vooral grijze tegels. Omgekeerd bestaat het gelukkig ook. Dat is de weg voorwaarts.

British Wildlife Photography awards – in pictures

Echt knap als je zulke foto’s kan maken.

Nuttige warmtepomp of onzinnige dwangpomp?

“Wat zou het fijn zijn als nieuwsbronnen beter uitzoeken waarom standpunten verschillen in plaats van juist de polarisatie te bevorderen.”

Gelukkig hebben we blogs die bijgehouden worden door experts.

Melt rate of Greenland ice sheet can predict summer weather in Europe, scientist says

Een warme en droge zomer in Zuid-Europa dus. En wat betekent dat voor het weer in Nederland?

‘Every household needs to work out a system for their fridge’: how to throw out less food

Niet herkenbaar dit. Wij maken iedere week een planning voor het eten. De boodschappenlijst is vormgegeven als de kalender van de week. Daarop is ook ruimte voor ontbijt en lunches. Meteen na het boodschappen doen, zetten we de relevante houdbaarheidsdata op de lijst. En die lijst plakken we op de koelkast. 

--

De kijktip

How To Build Fertile HEALTHY Soil | Raised Bed Organic Gardening

Dit kanaal op Youtube vind ik wel nuttig om te volgen. Hij besteedt aandacht aan alle aspecten van het runnen van een kleinschalige biodiverse tuinderij. Deze keer gaat het over zorgen voor je bodem. 

Ik keer mijn bodem nog wel met een kleine frees, maar waar ik er vorig jaar op ieder stuk 2 of 3 keer over heen moest om de bodem klaar te maken voor planten of zaaien, volstaat nu 1 keer om het teeltbed klaar te leggen. Dit jaar begin ik ook op sommige stukken met het inzetten van de woelvork. Dat duurt veel langer dan met de frees, maar het lijkt erop dat je ook iets eerder in het seizoen kan beginnen. Zeker op de natste stukken.

Verder heb ik de bodem zoveel mogelijk bedekt gehouden. Daar gebruik ik landbouwplastic voor, maar ook blad en groenbemesters. Plastic is snel en makkelijk en de bodem komt er heel mooi onder vandaan. Maar het is wel plastic dat uiteindelijk niet zo duurzaam is, omdat het uit fossiele bron komt en slecht afbreekt. Het gebruik van blad is wat mij betreft dit jaar experimenteel. Ik heb in het najaar veel blad van de gemeente gekregen dat ik als winterbedekking op mijn bedden heb gehad. Het houdt het bodemleven goed in stand. Maar ik heb ook de indruk dat de plaagdruk van slakken er een stuk groter van geworden is. Alles heeft zijn voor- en nadelen.

Over Google Maps, klimaatrisico's, vlees, ecosystemen, waterbesparing, bomen planten en het lokale vliegveld

Afgelopen week bekeek ik het pinnetje van de zelfoogsttuin op Google Maps. En tot mijn grote verrassing zag ik dat ze de satellietfoto hadden aangepast. Waar eerst nog een groot groen grasveld van de voormalige ijsbaan te zien was, was nu de zelfoogsttuin verschenen. Mooi toch?

Ik ben natuurlijk ietsje bevooroordeeld, maar ik vind het er meteen een stuk gezelliger uit zien met al die akkertjes in verschillende natuurtinten.

Het is dan ook gelijk leuk om te kijken of je kunt achterhalen van wanneer die foto is. Aan de drie zwarte vlakken aan de rechterkant te zien, stonden de vruchtgewassen nog niet in de grond. En helemaal links, aan de kant van het clubgebouw is net het begin van de bloementuin aangelegd. Dat zijn die paar zwarte streepjes die haaks op de rest van de tuin staan. Het vak waar de stokbonen stonden, is ook nog niet beplant. Dus op basis daarvan denk ik dat deze foto van ongeveer begin mei 2023 is.

De tuin ziet er nu al weer anders uit. We hebben er wat teeltvakken in de rand bijgemaakt en alle gewassen verschuiven volgens de vruchtwisseling grofweg één vak naar links. Inmiddels zijn de tuinbonen geplant en zijn de snijbiet en spinazie gezaaid. Komende week hoop ik de uien en de peulen de grond in te krijgen, en de radijs en raapstelen te kunnen zaaien. Langzaam zal de tuin weer groen gaan kleuren.

Vind je het leuk om het nog wat meer in beeld te volgen?

Kijk dan op de website van De Groentemeester op deze pagina met foto's van vorig jaar.

Of volg ons op Instagram.

--

De leestips

Milieuagentschap: Europa onvoldoende voorbereid op klimaatrisico's

Klimaatbeleid zou (ook) een rechtse hobby moeten worden. Veiligheid, economie en internationale samenwerking worden geschaad als er te weinig gedaan wordt.

Ambtenaren wijzen op nieuwe route voor omzeilen wereldwijde minimumbelasting

Dit is een prisoner’s dilemma. Die wereldwijde minimumbelasting is natuurlijk alleen effectief als alle landen in de geest ervan handelen. Maar als er ook maar één land is dat een regeling verzint om het te omzeilen, dan verliest iedereen. Dit gaat dus om vertrouwen.

De blauwe machine hapert

Het is verstandig om ons te realiseren dat we zouden moeten opereren binnen ecologische grenzen. Het planetaire klimaatsysteem staat onder druk.

High shower pressure can help people save water, study suggests

Wat je al niet kan onderzoeken. 

No big North Sea fossil fuel country has plan to stop drilling in time for 1.5C goal

Don’t look up.

Seven times size of Manhattan: the African tree-planting project making a difference

De moeite van het proberen waard. 

Gemeente Rotterdam loopt miljard euro mis door spotgoedkope grond RTHA

Het is maar net hoe je het bekijkt. Misschien zijn die grondprijzen er omheen wel belachelijk hoog. Van mij zouden ze Zestienhoven sowieso mogen ombouwen tot woonwijk. Liefst met stadslandbouw erin verwerkt. En doe die stadslandbouw dan een pachtprijs van 12 cent per vierkante meter. Ofzo.

--

De kijktip

The hidden cost of cheap meat exposed

Informatief betoog van deze meneer. De manier waarop veel van het reguliere vlees wordt geproduceerd, deugt niet. En dat laat hij hier zien. Aan het eind doet hij echter een pleidooi voor alternatieven als vleesvervangers en kweekvlees. Maar daar ga ik niet in mee. Ik denk dat we dieren zouden moeten inzetten om ecosystemen te verbeteren. Grote grazers zijn bijvoorbeeld nodig om (natuur)gebieden open te houden. En in teeltsystemen kan de mest en de activiteit van dieren de bodem verbeteren. Het gaat er dan wel om dat we die dieren op de juiste manier inzetten. En dat we daar dan ook vlees, eieren en zuivel aan over houden, is mooi meegenomen.

Verder ben ik niet overtuigd van vleesvervangers en kweekvlees omdat dat onnatuurlijke, bewerkte producten zijn. En steeds meer onderzoek laat zien, dat bewerkt (fabrieks)voedsel helemaal niet zo goed voor je gezondheid is op de lange termijn. Ik eet dus liever onbewerkt en natuurlijk voedsel. En daar vallen vlees, eieren en (een beetje) zuivel ook onder, wat mij betreft.

Over veel handen, donkerte, biodiversiteit, gasverbruik en klimaataansprakelijkheid

Het was me het weekje wel weer. 

We kregen 'ineens' houtsnippers bezorgd dus we konden eindelijk de modderpaden veranderen in lieflijke houtsnipperpaadjes. Dat deden we met een klein groepje op donderdag.

Afgelopen zaterdag kwam een veel grotere ploeg vrijwilligers bijeen. Voor een monsterklus. Gelukkig maken vele handen licht werk. Sinds de start vorig jaar was er namelijk nogal wat troep verzameld achterop het terrein. Oude en kapotte spullen van de vorige gebruikers van het terrein, waaronder allerlei zeilen en netten, een paar ski's, een bureaustoel, een korfbalpaal, kasten en pallets, binnenbanden en wat al nog meer. Maar ook stenen en troepjes die uit de akkertjes omhoog kwamen bij het bewerken van de grond. Die troep hadden we allemaal verzameld op grofweg twee grote bergen. En zaterdag was het tijd om dat eens op te ruimen. Er was een grote container besteld en met veel kruiwagens, sterke handen en steekwagentjes verplaatsten we alles naar buiten het terrein. 

Een oud-ijzer-boer kwam al het metaal ophalen. Hout verzamelden we op een aparte stapel. En al het puin kon de container in. Na een ochtendje werken was de troep grotendeels weg. Opgeruimd staat netjes!

En nu er toch zoveel handen op het terrein aanwezig waren, maakten we gelijk van de gelegenheid gebruik om de wanden van het 'nieuwe' kasje tegen elkaar aan te zetten. Een tijdje geleden verhuisden we de zware delen met een speciaal vrachtwagentje naar de tuin. En in de tussentijd ben ik bezig geweest om de fundering daarvoor in orde te krijgen. Die was af en zodoende konden we de wanden met vereende krachten op de goede plek neerzetten. Weer een stapje verder om een mooie opkweekruimte neer te zetten voor de voorzaai van de bloemen.

Ik ben zo dankbaar voor alle hulp die er gegeven wordt bij ons project! Bijzonder toch?

--

De leestips

Zonder donker geen licht

Volledig eens met deze auteur. We gebruiken ‘s nachts veel te veel onnodig licht. Heel veel lampen kunnen gewoon uit. Dat scheelt ook energieverbruik en dus in kosten.

Eén kasroos = een hamburger

Dit is de reden waarom ik bij De Groentemeester ook bloemen teel. In de hoop dat de mens weer wat bewuster wordt van ecologische grenzen. Wat bloemen betreft zijn we compleet verdwaald geraakt. Rozen in februari zijn NIET logisch.

VN-rapport: bijna helft van migrerende diersoorten neemt in aantal af

Als je een positieve verandering wilt bewerkstelligen, is het handig als je weet hoe de zaken er voor staan. Daarmee is dit rapport een belangrijke stap om de situatie te verbeteren. Nu zijn de volgende stappen nodig.

'Afbouwen fossiele subsidies kan, maar moet vaak internationaal'

Uiteindelijk is zo’n rapport ook één van de vele stappen die gezet moeten worden. Iedere stap is er één. Nu is het aan de Tweede Kamer om niet stil te gaan staan. 

Gasverbruik in Nederland opnieuw lager

Bij dit artikel bekruipt mij het gevoel dat het nogal onvolledig is. Want het lijkt vanuit klimaatoogpunt positief wat hier staat. Maar als ons totale energieverbruik niet naar beneden is gegaan, dan wordt het gas vervangen door iets anders. En als dat bijvoorbeeld hout of kolen zijn, dan houden we onszelf wel een beetje voor de gek. Op basis van de informatie uit dit artikel kun je er niets over zeggen. Jammer.

Ecologische samentuinen zijn meer dan CO2 alleen

Velts visie op een publicatie in Nature over de CO2-afdruk van stadslandbouwinitiatieven. Een groot deel van die afdruk zit hem in de infrastructuur van die tuinen. Verhoogde bedden met randen. Heel veel kleine schuurtjes. Dat soort dingen. Ik vraag me af of dat voor professionele kleinschalige tuinen ook geldt. Ik denk het niet.

Het tijdperk van klimaataansprakelijkheid is aangebroken

Hopelijk hebben deze klimaatzaken het effect dat bedrijven en overheden hun rol in het tegengaan van de klimaatverandering veel serieuzer gaan nemen.

Tropische regenwouden verliezen wereldwijd hun veerkracht

Als we nou eens heel goed gingen luisteren naar wat wetenschappers als deze ons te vertellen hebben? Hoe zouden we dan moeten handelen?

--

De kijktip

Climate Change Is HERE | Why Small Farms EVERYWHERE Is The Future Of Food

Het interessante aan deze video is misschien wel vooral de reacties die kijkers hebben toegevoegd. (Je moet daarvoor wel even naar Youtube gaan.) Ik lees daar veel reacties van small farmers die op hun stukje van de wereld ook ernstige vormen van klimaatverandering beginnen waar te nemen. Heel, heel zorgelijk is dat.

En tegelijk hoopgevend om te zien dat er zoveel druppels op een gloeiende plaat bezig zijn om de plaat te helpen afkoelen. Doe je mee?

Over zaden, meehelpen, natuur, scholing, AI, hazelaar en de wolf

Dat is toch altijd weer een moméntje, hoor! Als de nieuwe zaden voor het seizoen weer binnen komen. Er waren nog behoorlijk wat zaden over van vorig jaar, maar ik heb natuurlijk ook weer nieuwe zaden besteld. De partij van De Bolster is binnen. En die van Bingenheimer verwacht ik ergens komende week.

Toen ik het stond uit te pakken, gingen mijn gedachten even terug naar de einde-oogst-pakketten van vorig jaar. Deze zaden zaten in zo'n zelfde maatje kartonnen doos als waar we de producten voor de einde-oogst-pakketten in verpakt hadden. En eigenlijk is dit dus het "start-van-de-oogst-pakket". Hier begint het allemaal mee. En misschien hebben we aan het einde van het seizoen weer dozen vol met leuke producten voor het einde van het jaar. We zullen zien.

Maar in de tussentijd moet er dan natuurlijk nog wel een hoop werk verzet worden bij De Groentemeester. Al die zaden moeten nog opgekweekt worden. En dat betekent weer meters en meters aan teeltbedden klaarmaken en van compost voorzien. Voorzaaien, zaaien en planten. Duizenden planten gaan we gezond groot laten worden. Zodat we vanaf half mei (hopelijk) de eerste oogst van het land kunnen halen. Die oogst duurt dan tot ergens diep in november. Zo'n zin in!

Lijkt het je leuk om daar met mee te helpen? Geef dan vooral een seintje. Ook dit jaar breidt de vrijwilligersclub weer een beetje uit. En er kan altijd nog iemand bij. Hoe meer zielen, hoe meer vreugde.

En we zijn ook nog op zoek naar één of twee stagiairs (van bijvoorbeeld Warmonderhof) die willen leren hoe je een zelfoogsttuin opzet en runt. Dus ben of ken jij iemand? Laat het vooral weten.

--

De leestips

Wat zaaien we in februari 2024

Ik vind het voor veel van het genoemde nog een beetje vroeg. Als je te vroeg start, loop je het risico dat de jonge plantjes te weinig licht en warmte ontvangen. En daar krijg je zwakke plantjes van. Geduld is meestal beter.

Australians should cut clothes shopping by 74% for the climate – here are three ways to get started

Dit zou voor mij geen enkele uitdaging bevatten. Ik draag vooral mijn werkkleding. Dat zijn totaal 22 stukken kleding. En daar zitten mijn regenbroek, mijn petten en mijn sjaal al bij. Wat kunnen sommige mensen hun leven toch ingewikkeld maken.

Ecologische Autoriteit: ook ingrijpen buiten beschermde natuur is nodig

Zou het helpen dat een nieuw clubje experts deze waarschuwingen afgeeft? De informatie uit de rapporten was al bekend, toch?

Miljarden blijven liggen: bijna helft scholingsbudget niet uitgegeven

Zou het ook zo kunnen zijn dat door de toegenomen digitale mogelijkheden het minder belangrijk wordt om een opleiding te volgen. Kennis en antwoorden op vragen zijn veel vrijer beschikbaar dan vroeger. En dat betekent dat mensen veel makkelijker nieuwe dingen kunnen (bij)leren zonder naar een opleiding of cursus te gaan. In plaats van te kijken of het geld wel opgemaakt wordt, is het toch veel interessanter of er meer of minder geleerd wordt door mensen?

Computer telt zeehonden snel en goed

Big Brother is watching de zeehonden.

Meer mensen, minder ruimte: het woningtekort is niet zomaar opgelost

Als ik niet de kans had gekregen om De Groentemeester te starten, waren wij nu waarschijnlijk op zoek geweest naar land dat hoger ligt. Of misschien woonden we daar dan al. Maar daar is nu geen sprake van. Het moeilijkste aan de keuze om naar een andere kant van het land te verhuizen, is inderdaad het sociale aspect. Maar tegelijkertijd houden we onszelf daarmee dus ook wel een beetje gevangen.

Kennisspecial ‘Soorten herkennen en beschermen’

Zo, dat is best een intensief programma. Mijn leeftijd past alleen niet. Het is voor 16-30 jarigen. Ik ben 16+30 jarig. ;-)

Plant in het zonnetje: hazelaar

Informatief. Eén hazelnoot is geen hazelnoot dus.

A wolf killed the EU president’s precious pony - then the fight to catch the predator began

De wolvendiscussie blijft interessant. De gebruikte argumenten zeggen namelijk ook best wel iets over hoe mensen zich verhouden tot de natuur. Vind je dat wij daar de baas over zijn? Moet de natuur ons altijd tot dienst zijn? Moet een dier een functie hebben om er te mogen zijn? Is alle ruimte op de wereld van ons als mensen?

--

De kijktip

Hoe klimaatverandering Spitsbergen in 30 jaar veranderde

Dit vond ik een zeer indrukwekkend interview. Deze wetenschapper laat overduidelijk zijn machteloosheid zien over de klimaatverandering die hij in dertig jaar heeft zien voltrekken. Hij ziet -bij zijn volle verstand- een onmogelijke dreiging op ons afkomen en weet niet wat er in zijn macht ligt waardoor hij er iets aan kan doen. Door dit op deze manier te vertellen doet hij precies wat hij kan doen.  Hij laat de kwetsbaarheid zien die we tegenover dit probleem allemaal hebben. Ook degenen die hun kop in het zand proberen te steken zijn hiervoor net zo kwetsbaar.

Over plannen, Zen, storm, bio-omzet, hermelijn, groen kapitalisme en verbeeldingskracht

Voorlopig liggen de oogstvlaggen geduldig te wachten. Op het land is nu nog niet veel te doen. Gisteren was er ik er even -samen met Eveline- om te controleren of het plastic op de bedden nog goed vast lag. 

Met die kou en vorst is dat geen probleem, want er ligt ijs op en alles zit vastgevroren. 

Maar vandaag zet de dooi in en vanaf vanavond gaat het flink waaien. Drie dagen lang. Voorspellen ze. Dus daarom leek het me verstandig om het van te voren allemaal even langs te lopen.

Morgen ga ik nog wel weer even kijken hoe het er erbij ligt.

Inmiddels lopen de aanmeldingen voor het nieuwe seizoen binnen. Ik heb afgelopen week alle oogstgenoten én de eerste 20 mensen op de wachtlijst gevraagd of ze in 2024 (weer) meedoen. En dat loopt lekker door. Dit seizoen groeit de tuin naar 85 oogstgenoten.

Vanaf mei hopen we weer te kunnen oogsten. En dat doen we dan 30 weken lang. Tot eind november ongeveer. Om dat mogelijk te maken ben ik nu al mijn planningen aan het doorlopen. Het eerste plantgoed (voor week 13) is al besteld. En de aardappelen en uien worden al geleverd in week 10. Komende week gaan de bestellingen voor de zaden de deur uit. 

Mocht je het nou ook interessant te vinden om het van dichterbij te volgen, abonneer je dan op de nieuwsbrief van De Groentemeester. Of kom straks in mei gewoon een keer langs.

Fijne week!

--

De leestips

Dat beloof ik: Amir Niknam

Sterk.

Omzet biologische voeding stijgt, maar met marktaandeel vlot het nog niet

Wat ik mis in dit artikel is aandacht voor het waarom. Waarom is het streven om het aandeel naar 15% te brengen? Dat is omdat biologische producten geproduceerd worden in systemen waarin er aandacht is voor de mens en de omgeving, en dat is beter voor de wereld waar we voor te zorgen hebben. Dit wordt streng gecontroleerd door SKAL en daarmee is biologisch het meest betrouwbare keurmerk dat je in de supermarkt kunt vinden.

Meer weten over de uitgangspunten van de internationale biosector? Lees deze folder (pdf).

Overigens denk ik dat het aantal mensen dat vanuit deze gedachte naar hun boodschappen kijkt toeneemt. Er zijn ook plekken waar je voedsel kunt kopen dat gelijkwaardig is aan biologisch, maar niet zo genoemd mag worden omdat het niet door SKAL gecontroleerd wordt. Denk aan streekproductenwinkels, zelfoogsttuinen en herenboerderijen bijvoorbeeld. Maar die worden niet meegerekend in de cijfers.

Stop saying "users" and "content"

Ja, dat is eigenlijk wel waar.

Klein maar fijn: zo bescherm je kleine marterachtigen

Via dit artikel is een kennisdocument te downloaden over kleine marterachtigen. De bunzing, wezel en hermelijn zijn soorten die in (kleinschalig) agrarische landschappen kunnen voorkomen. In dit document staat beschreven wat ze nodig hebben. Voedsel, verbindingen en verblijfplaatsen. Bij De Groentemeester hebben we het meeste wel voor elkaar. Het zou gunstig zijn om dit soort dieren in het systeem te hebben, want ze kunnen de populatie knaagdieren onder controle houden.

Aluin als deodorant

Zou dat echt werken? Hier zeggen ze van wel.

De 15-minutenstad van metafoor naar planningsconcept

Zo maak je dus een 15-minutenstad. Dat moet te doen zijn in Maassluis. Laten we beginnen met winkelcentrum Palet autoluwer maken. Een mooi park langs de Mesdaglaan zou dan ook kunnen.

Third of UK teenagers believe climate change exaggerated, report shows

Alles is met alles verbonden. Wat er op social media gebeurt, kan veel invloed uitoefenen op de grootste uitdaging waar de mensheid momenteel voor staat. Zowel in negatieve zin als -gelukkig ook- in positieve zin. Nu maar hopen dat er bij Google geen mensen zitten te slapen. Want we zitten allemaal in hetzelfde team.

Asian hornets killing off honeybees in Europe, say MEPs

Ook tussen Maassluis en Vlaardingen zijn afgelopen zomer aziatische hoornaars gezien. Door een imkerwerkgroep zijn die nesten opgespoord en onschadelijk gemaakt. Nu maar hopen dat ze alle nesten gevonden hebben, want uit één nest kunnen zo weer vijf nieuwe ontstaan, heb ik me laten vertellen.

Energy from data centres could heat UK swimming pools after green investment

Slim. Ik las ooit ergens dat ze ook kassen verwarmen met warmte uit datacentra. Misschien zijn er nog wel meer van dit soort slimme combinaties te maken.

De vraag die hier echter niet gesteld wordt, is of het wel slim is om almaar meer datacentra te bouwen. Dat kan natuurlijk niet oneindig doorgaan.

‘Cheaper to save the world than destroy it’: why capitalism is going green

Ik hoop het.

Techniek Nederland: schaf btw op reparaties af

Dit klinkt logisch. Behalve wegwerpproducten meer belasten, kun je er ook voor kiezen om reparaties goedkoper te maken. Maar of dat voor de markt van bijvoorbeeld telefoons werkt, waag ik te betwijfelen. Men koopt niet alleen een nieuwe telefoon omdat het scherm of de batterij stuk is. Dat gaat ook om het trager worden van zo’n ding omdat de software steeds veeleisender wordt. In dat opzicht zit er een ontwerpfout in het ecosysteem rond telefoons.

Milieudefensie start klimaatrechtszaak tegen ING

Bedrijven veranderen niet snel genoeg en blijven zeggen dat die veranderingen niet sneller kunnen. Dat is echter gewoon een gebrek aan verbeeldingskracht. Weet je nog dat we in maart 2020 ineens allemaal moesten thuiswerken. Daarvan werd in de periode ervoor ook gezegd dat het niet kon. Tot het opeens wel bleek te kunnen. Ik denk dat dat in deze zaak ook zo is. En daarom is het goed dat er organisaties zoals Milieudefensie zijn die dit adresseren.

Favoriete insecten gezocht: nominaties Insect van het Jaar 2024 van start

Leuk. Ik ben benieuwd wat de genomineerden zullen worden.

Veen en CO2

Voor wie iets wil leren over veen en bodemdaling. Grote stukken van Nederland waren en zijn veen(weide)gebieden. Het is goed om te weten welke grond je onder je voeten hebt.

In papier levende wormen

Wat een bijzondere dieren leven er toch op onze planeet.

--

De kijktip

Harvard professor’s 6-step guide to zen

Handig overzicht van Zen Teachings. Er worden zes onderwerpen besproken die stuk voor stuk kort en helder worden toegelicht. Doe er je voordeel mee. Het zijn onderwerpen waar ik me eigenlijk wel verder in zou willen verdiepen. Ik denk dat je er een beter mens van kunt worden.

Over kluswerk, water, microbioom, SKAL, klimaat en schoolkeuzes

Na een kleine winterslaap wordt het zo langzamerhand wel weer tijd om voorbereidingen te gaan treffen voor het volgende seizoen. Daar ga ik komende week mee starten. Te beginnen met het maken van het teeltplan voor 2024.

Afgelopen week besteedden we onze tijd aan achterstallig onderhoud in ons huis. We hebben wat dingen gerepareerd die eigenlijk al veel te lang (een beetje) stuk waren. Zo gebruikten we al een tijdje een lichtknopje in de wc dat los in zijn sponning hing. Dat is nu weer mooi gerepareerd.

Verder deden we ook wat verfwerk in de woonkamer en op zolder. Nog niet al het achterstallige kluswerk is af, maar we zijn een aardig eindje gekomen. 

Gisteren was ik ook even op de tuin. Komende week valt er toch wel wat serieuzere vorst in. En in de kas stonden nog wat verveineplantjes. Die kunnen niet zo goed tegen zulke lage temperaturen, dus die heb ik mee naar binnen genomen. Er staat nu een tray bij ons thuis op de voorzolder en twee trays mogen in het clubgebouw van Weij overwinteren.

Ik heb zin in 2024!

Plannen genoeg. Ik ga een extra kasje bouwen, de kruiden gaan verhuizen naar de randen van het perceel en er komt een heus teeltplan voor de bloemenpluktuin, zodat er hopelijk eerder in het seizoen bloemen geplukt kunnen worden. Bovendien breidt het aantal oogstgenoten uit van 65 naar 85 oogstgenoten. En wat extra leuk is: dit seizoen komt Eveline (mijn vrouw) er als extra hulp in de tuin bij. Vanaf de start van het seizoen tot aan de zomervakantie heeft zij van haar werkgever een tijdelijke taakvermindering gekregen. En dat geeft lucht om meer op de tuin te zijn en daar te komen helpen. Laat het seizoen van 2024 maar aanvangen.

--

De leestips

Droogte, en het verborgen talent van water

Hier heeft hij een punt, denk ik. Verschillende permacultuurprojecten in de wereld hebben laten zien dat in droge omstandigheden toch ecosystemen ‘gebouwd’ kunnen worden die steeds meer water genereren. 

# 4 VAN HYPOTHESE NAAR BEWEZEN: Top Science publicatie bewijst dat microbiële  diversiteit beter beschermt tegen ziekteverwekkers.

Het is eigenlijk heel logisch. Gezond bodemleven, gezonde planten, gezond microbioom, gezonde mensen. Oogstgenoot bij een zelfoogsttuin willen zijn, is hiermee ook een heel logische keuze. Als je het fijn vindt om gezond te zijn, tenminste.

De monocultuur van Skal Biocontrole

De Groentemeester werkt volgens biologische principes, maar de tuinderij mag zichzelf niet biologisch noemen. Dat mag niet omdat ‘biologisch’ een keurmerk is dat in Nederland door SKAL gecontroleerd wordt. Mijn bezwaren tegen SKAL worden hier goed verwoord.

De permanente campagne van klimaatdesinformatie en de verkiezingen

De kans dat je dit zit te lezen als je een klimaatontkenner bent, is niet heel groot. Maar mocht je nou toch je twijfels hebben bij het feit dat klimaatverandering echt wel door de mens veroorzaakt wordt, en dat we er als een haas iets aan moeten doen, dan is dit artikel misschien relevant om te lezen. De schrijver legt hier haarfijn uit hoe dat zit met desinformatie en de belangengroepen die jou richting klimaatontkenner proberen te sturen. Het wordt tijd dat we onszelf beter wapenen tegen deze mechanismen.

A classroom without walls: New Zealand’s nature schools emphasise mud over maths

Ik vond de school waar ik als kind op zat niet vervelend. Maar zo’n school zoals in dit artikel beschreven wordt, had ik ook leuk gevonden. Ik deed zulke dingen na schooltijd in het park naast ons huis. De huidige generatie kinderen heeft bijna geen ‘na-schooltijd’ meer. Volgens mij gaat daar ook iets mis.

Langdurig hoog water: kleidijken worden zachter, maar blijven sterk genoeg

En zo bewegen we mee met de klimaatverandering. Nattere winters en drogere zomers. 

Goede vooruitzichten voor muizen in het bos in 2024 en 2025

Leuk om te lezen hoe het aantal muizen in een gebied samenhangt met het beschikbare voedsel en andere factoren zoals het weer tijdens het voorgaande jaar. Ik hoop dat het bij De Groentemeester qua muizen mee zal vallen. Er groeien in ieder geval niet veel beuken in de omgeving.

Wat houdt ons tegen om te stoppen met deze tegenstrijdige campagnes? 

Dit lijkt me inderdaad laaghangend fruit om klimaatdoelen te halen: schaf reclames voor fossiele dingen zoals vliegreisjes gewoon af. Deze reclames maken het normaler om te vliegen, terwijl dat het helemaal niet zou moeten en hoeven te zijn. Die aflevering van ‘Wat houdt ons tegen?’ (Verleid door fossiel) gaat op mijn kijklijst.

Op school verklaarden ze haar voor gek, maar Rachel stopte op het vwo om meubelmaker te worden

Kijk, dit zouden meer mensen moeten doen. En dan heb ik het over de ouders die gewoon achter de keuze van het kind gaan staan. 

Ik ging zelf na het VWO naar de pabo. Dat vonden veel volwassenen (lees: leraren) in die tijd ook raar. Ik kon toch ‘veel meer’… maar ik heb nooit spijt gehad van die keuze. En later ben ik zelfs nog een deeltijd mbo-opleiding gaan doen. En dat had ik dan misschien weer veel eerder moeten doen. Dus ik snap de keuze van dit meisje wel. Heel goed van haar. Ik hoop dat veel kinderen haar voorbeeld volgen. En dat ouders dat dan toestaan.

--

De kijktip

Good News in 2023 (you might have missed)

Er gebeuren ook heel veel goede dingen. Alle ontwikkelingen beginnen klein en gaan op een gegeven moment energie vangen waardoor de boel enorm versnelt. Zoals de man aan het einde zegt: wat zou er gebeuren als we de klimaatcrisis zouden benaderen als een existentiële dreiging voor de mensheid? En wat zou er gebeuren als we een veel groter deel van onze productiviteit besteden aan het adresseren van die dreiging? Wat kan er dan wel niet mogelijk zijn… Ik hoop daar zó op!

Over overvloed, luchthavenkrimp, iets moois, vet, vlees, plastic, langetermijn en glyfosaat

Tevreden kijk ik in deze tijd terug op het afgelopen jaar. Ik heb hard gewerkt aan het op de grond zetten van De Groentemeester.  Wat eerst nog een idee was in mijn hoofd, heeft succesvol een tastbare vorm gekregen.

Door het realiseren van die droom heb ik afgelopen jaar ook veel gekregen. Onder andere: heel veel hulp, financiële giften, twee opkweekkassen, een assortiment aan zaden, een voorraad tunnelbogen, een wormenhotel, fruitboompjes, emmers en scharen, een boek over het opzetten van een pluktuin, herfstbladeren, het gebruik van een keuken, van een voorraadkamer en van een zeecontainer, een tuinmeubelset, gebruik van een handzaaimachine, onderdelen voor een plantkarretje, en een hoop aanmoedigingen en complimenten. Ik vergeet vast ook nog zaken, maar ik vind de lijst nu al indrukwekkend, eigenlijk.

Afgelopen week kwam er iets langs op het internet waarin iemand aanraadde om een abundance-journal bij te houden. Daarin schrijf je simpelweg op wat je allemaal krijgt van het 'universum'. Dat leek me op de één of andere manier een goed idee. 

De eerste post in dat dagboek van overvloed kan ik deze week meteen al noteren. Op de foto zie je de muziekbak van het kerstcircus in Carré. We kregen kaartjes voor dat kerstcircus. Robin,  mijn zoon, werkt bij Qdentity als junior developer. Zij schrijven software voor theaters. Websites, boekingssystemen, streamingsdiensten. Dat soort dingen. Carré is een klant van Qdentity. En relaties van Carré worden ieder jaar uitgenodigd voor de 'dress rehearsal' van het kerstcircus. Dus Robin kreeg via Qdentity kaartjes voor ons hele gezin voor de dinsdagavond. We zaten bijna eerste rang. En we mochten kijken naar de generale repetitie. Zomaar, voor niets.

Dat is dus een mooi begin van het dagboek van overvloed, vind je niet?

En jij? Wat heb jij dit jaar allemaal zomaar voor niets gekregen?

--

De leestips

Amsterdam wil krimp Schiphol: 'Vanaf nu zijn we activistisch aandeelhouder'

Goed zo.

Is er nog wel plek voor dieren in het landbouwsysteem van de toekomst?

Ja dus. Maar dan moeten we wel op kleinere schaal en minder intensief deze dieren houden. Denk daar eens aan als je je vlees of zuivel aanschaft. Koop biologisch of bij kleinschalige initiatieven. Boeren in het Bos vind ik daarvan een mooi voorbeeld. Als consument hoef je niet op de sector te wachten om beter bezig te kunnen zijn. Maak jezelf bewust. En handel ernaar.

Vet Goed Idee: verzamel je frituurvet

Wij gooien vet (bijna) nooit weg. De jus die overblijft na een maaltijd gaat bij ons altijd in een bakje in de koelkast, want dat is vaak heel lekker om te gebruiken om overgebleven groenten in op te bakken. Zo verspil je niet onnodig voedsel dat voor menselijke consumptie geschikt is. Dat is beter voor het milieu en beter voor je portemonnee. Heb je wel eens goed gekeken wat vetten zoals (room)boter en (olijf)olie tegenwoordig kosten? Dat gooi je toch niet door de gootsteen?

Plasticsoep in onze rivieren: 'Het is dweilen met de kraan open'

Er is nog een lange weg te gaan. Maar dit soort onderzoek geeft wel steeds meer bewustwording en -belangrijker-  handvatten om afval in de rivieren tegen te gaan. Maassluis ligt aan de monding van één van de grote rivierstelsels van Europa. En er wordt hier ook druk gebouwd. Ik ben benieuwd of de maatregelen voor de bouw die in dit artikel worden voorgesteld eigenlijk al worden uitgevoerd.

En we worden weer met de neus op de feiten gedrukt dat die poging om plastic verpakkingen bij bijvoorbeeld snackbars te weren toch echt wel hout snijden. Maarja, mensen vinden het moeilijk om te veranderen, he…

Six Ways to Think Long-term: A Cognitive Toolkit for Good Ancestors

Zes manieren om meer naar de lange termijn te kijken. En bij lange termijn gaat het hier dan om honderden of duizenden jaren. Interessant leesvoer. Er is ook een boek van.

Mag Nederland nog uitstoten?

Van de grafiekjes in deze blogpost alleen al word je niet zo vrolijk. Waren we maar eerder begonnen met denken op de lange termijn.

De COP28 eindtekst: gezien de fossiele lobby een succes

Het lastige aan dit hele verhaal vind ik dat je de (fossiele) bedrijven toch ook nodig hebt om de transitie te maken. Als je die bedrijven als organismen zou zien (zoals er in de BD-landbouw naar boerenbedrijven wordt gekeken), dan valt wel te begrijpen dat ze zich proberen te handhaven. Een organisme houdt pas op te bestaan als het sterft. En daar is slijtage of infectie voor nodig.

Glyfosaat THT 2033

Dit is ontegenzeggelijk toch een rare gang van zaken? Drie landen stemmen tegen en een grote groep durft zijn stem (tegen) niet uit te brengen. En toch wordt de toelating dan verlengd. Hadden ze niet kunnen kiezen voor een compromis waarin de toelating met een jaar werd verlengd en dat er dan werk gemaakt werd van écht onafhankelijk onderzoek.

--

De kijktip

Something Beautiful for the World (Trailer)

Mooi initiatief van deze filmmakers. Ik ben zeer benieuwd. Ik hoop met hen mee dat deze portretten bijdragen aan de keerpunten waar zij op hopen. Het is belangrijk om met zijn allen genoeg verbeeldingskracht te hebben over hoe de wereld ook zou kunnen zijn. Dat houdt ons weg van wanhoop en trekt ons naar een betere toekomst. Voor mens en planeet.

Over rust, ggo, klimaat, afval, vuurwerk en walnoten

Dit weekend vertoefden we in het oosten van Nederland. We hadden daar een vakantiehuisje geboekt via Natuurhuisje.nl en waren uitgekomen op een rustig vakantiepark tussen Malden en Groesbeek in.

De foto hiernaast toont de klok die in dat huisje hing. En die klok zei precies wat we wilden. Geen haast, geen schema. Gewoon zijn. En het voordeel is bij zo'n klok ook nog eens dat hij altijd goed loopt.

We hebben genoten van de paar dagen er even helemaal uit zijn. In ons geval betekent dat dat we boswandelingen maken, lekker koken, goede gesprekken voeren en veel slapen. Dat kan ik iedereen aanraden.

Het was ook de eerste keer dat we de kinderen voor een paar dagen alleen thuis lieten. Ik geloof dat wij dat spannender vonden dan zij. Inmiddels zijn we weer thuis. Enige trots heb ik wel over de manier waarop zij met zijn tweeën het huishoudentje gewoon hebben door laten draaien. Het zijn twee zelfstandige kanjers geworden.

--

De leestips

Minister: niet gelukt om afspraken te maken over diervriendelijke stallen

Hier snap ik toch iets niet. De wet is door de Tweede én Eerste Kamer. Maar toch kan het kabinet niet het financiële commitment geven dat nodig is. Van wie is er dan nog meer toestemming nodig?

Europa verdeeld over ruimere regels voor genetisch bewerkt voedsel

Zorgelijke ontwikkeling vanuit biologisch standpunt. Door GMO-technieken op deze manier toe te staan, verdwijnt de keuzevrijheid van de bioboer om geen gebruik te maken van deze technieken. Het gaat hier niet om de beoordeling van de voedselveiligheid op de korte termijn. Het gaat hier om principiële bezwaren om die keuze te verliezen en in de toekomst niet meer terug te kunnen vallen op soorten die gmo-vrij zijn gebleven. Want als deze wetgeving door gaat, hoeft er niet meer vermeld te worden of een zaadje of een plantje gemodificeerd is. We binden onszelf dan een blinddoek voor.

Klimaatzaak wint ook in beroep!

Goed nieuws. Voor de duidelijkheid: dit gaat over de Belgische klimaatzaak. In welke landen lopen deze klimaatzaken ook? En kunnen die alleen door burgers van het betreffende land worden aangespannen of kunnen wij als Nederlanders bijvoorbeeld ook een zaak starten tegen de Amerikaanse overheid? Of de Russische of Chinese?

Default Mode Network

Ik denk dat tuinieren ook helpt om het DMN aan te zetten.

Geen kerstballen meer in de boom, maar een ijsje of frikandel

Prulletjes in een boom hangen. Maffe gewoonte. En we praten elkaar gewoon na dat dat zo gezellig is. Maar ondertussen groeit de afvalberg wel. En wordt er wel een hoop energie gebruikt om die prulletjes mogelijk te maken. Maar met kerst sluiten we het liefst onze ogen daarvoor. Want anders ben je niet gezellig. En dat heet dan welvaart.

CO2-uitstoot afgenomen door meer windenergie en minder kolen

Er wordt in ieder geval in de juiste richting bewogen. Behalve dan door tuinders in kassen. Terwijl die zichzelf vaak wel zo innovatief vinden.

Najaarsserie Voeding & Gezondheid. De Grote Voedselverleiding

Weer een interessante bijeenkomst van de Voedselfamilies. Ik heb me aangemeld.

Vuurwerk

Inderdaad nog zo’n vreemde traditie. Ik ken weinig mensen die zo veel waarde hechten aan het afsteken van vuurwerk dat we het zouden moeten blijven doen. De nadelen ervan zijn groot en veel mensen en dieren hebben er last van. Als we nou eens konden stoppen met zulke dingen die overduidelijk niet goed zijn voor onze omgeving… We zouden er een mooiere wereld voor terugkrijgen.

'Nederland heeft visie klimaat nodig voor 2050 en daarna'

Waarvan akte.

Secretaris gezocht

Met veel plezier heb ik de afgelopen jaren deze functie mogen vervullen. Het voedselbos heeft me veel gebracht. Nu ga ik daar als secretaris stoppen. Wie wil het stokje overnemen?

Verpakkingsvrije boodschappen slaan nog niet aan: 'Klant nog niet overtuigd'

Hier zijn supermarkten toch wel echt zelf aan zet. Nu is de aanname dat eerst de vraag van de consumenten moet toenemen voordat er verandering komt. Maar dat is alsof je het aan een kind overlaat om te kiezen tussen tussen een reep chocola en een stukje broccoli. En er dan verbaasd over bent dat de meeste kinderen voor de chocola gaan. De grote supermarkten kunnen er gewoon voor kiezen om hele productgroepen niet meer met verpakking aan te bieden. Daar is alleen wat overleg voor nodig tussen vier of  vijf grote spelers. Waar een wil is, is een weg.

World’s oldest forts upend idea that farming alone led to complex societies

Het verhaal dat het het ontstaan van de landbouw is geweest dat geleid heeft tot permanente vestiging van mensen in een bepaald gebied moet dus met een korreltje zout genomen worden. Hier beschrijven ze dat er 8000 jaar geleden ook jager-verzamelaars waren die zich permanent vestigden. Gewoon omdat de natuur in de omgeving genoeg gaf.

Een ode aan de veelzijdige walnoot

Zohee, een walnotenboom is nog veelzijdiger dan ik dacht! Thee zetten van de tussenschotjes van een gekraakte walnoot. Wie denkt daar nou aan? Voeding, verfstoffen, medicijn en bouwmateriaal: een walnotenboom levert het allemaal.

--

De kijktip

Dit is onze code Sint Paulus

Deze deel ik omdat je er gewoon vrolijk van wordt. Leuke clip van een duurzame school. Goed voorbeeld doet goed volgen.