Veranderingen

De tuin is nog wel in winterslaap

Hallo! Tijd om hier de draad weer op te pakken. Ik zag dat ik sinds half augustus geen postje meer gemaakt heb. Maar dat betekent natuurlijk niet dat er in de tussentijd niets gebeurd is.

Overzichtje

Zo vierden we in september ons oogstfeest met alle betrokkenen bij De Groentemeester, én stond ik met een groentekraampje op het oogstfeest van Voedselbos Vlaardingen. 

In oktober legden we in bijna twee dagen een groot deel van het fonkelnieuwe irrigatiesysteem aan. Het terrein van De Groentemeester heeft nu 10 tappunten waardoor we komend seizoen met veel minder werk de gewassen water kunnen geven.

Eind november rondden we het oogstseizoen af. In die periode presenteerde ik ook de financiële resultaten van de tuin aan de betrokken gemeenschap. Dat was een goedbezochte bijeenkomst met de conclusie dat de tuin steeds meer gaat opleveren. Niet alleen in financiële zin.

In december is er begonnen aan de aanplant van het voedselbos. Een mooie nieuwe stap in het project waar ik niet alles meer van heb meegekregen, want half december begon ik aan mijn winterslaap. Dat was hoognodig.

En nu is het tijd om weer uit die winterslaap te ontwaken. Ik heb al weer zin in het opbouwen van het nieuwe seizoen. Laat het licht maar komen.

Voor komend jaar staan er best wel weer wat dingen op de rol. 

Educatieprogramma

Dit derde jaar van de zelfoogsttuin komt in het teken te staan van het te ontwikkelen educatieprogramma. De eerste boekingen van klassen zijn al binnen. Via een samenwerking met Code Groen Educatie kunnen scholen uit Maassluis kosteloos gebruik maken van ons aanbod. We starten onze educatie-activiteiten met het aanbieden van excursies naar de zelfoogsttuin.

Irrigatie

Verder gaan we het irrigatiesysteem vervolmaken. Dat betekent dat er een nieuwe pomp komt met een frequentieverdeler. Het idee daarvan is dat als we dan een kraan openzetten ergens op het terrein dat er dan meteen water uit komt. In plaats van dat ik eerst de pomp aan moet gaan zetten om vervolgens weer terug te lopen om de sproeier te positioneren. Dat gaat best wat stappen (en tijd) schelen.

Educatiekas

Op het terrein tussen het voedselbos en De Groentemeester gaat een grote kas verschijnen. Die ruimte willen we beschikbaar hebben voor het realiseren van het educatieprogramma. De financiering daarvan is nog niet helemaal rond en daardoor best nog spannend. Maar we hopen dat hij er eind april / begin mei kan staan.

Zonnedroger en compostzeefmachine

En dan zijn er nog twee 'projectjes' die al een tijdje op mijn lijstje staan, maar waarvan het nog niet gekomen is. Ik zou graag een zonnedroger bouwen en een compostzeefmachine. Die zonnedroger is een apparaat waardoor je op zonnekracht kruiden en groenten kunt drogen. Een tijd terug vond ik een bouwtekening waar we mee uit de voeten zouden moeten kunnen, denk ik.

En de compostzeefmachine is ook zo'n leuk bouwprojectje. Met een paar oude fietsvelgen, een beetje hout, iets van kippengaas en een afgedankte elektromotor moet het mogelijk zijn om een compostzeef te maken waar je de grove compost alleen in hoeft te scheppen. En dan komt het er fijngezeefd uit. Een beetje zoals deze man hier laat zien.

Plannen genoeg dus.

Wat ik ook van plan ben, is een andere invulling van dit blog. In de afgelopen periode hanteerde ik een vorm die bestond uit een fotootje van de week, een klein stukje tekst, een rijtje leestips met commentaar en een kijktip. Dat was een mooi format om iedere week mijn blogje in te maken, maar ik merk dat ik nu weer toe ben aan iets anders.

Dus je zult hier wat andere postjes kunnen gaan verwachten. Vooral gericht op kleinschalige landbouw en zorg voor een groenere planeet. Ik hoop dat je mee blijft lezen.

Over ruimte maken, bloemenpluk, wildschade, stroomverbruik, hermelijnen en waarnemen

Er gebeurde deze week weer genoeg in de tuin. Volgende week komt er weer een bulk nieuw plantgoed. We gaan allerlei vervolgteelten planten. Zo komt er nieuwe andijvie, ijsbergsla, boerenkool, prei, spitskool, koolrabi en broccoli. En we gaan een nieuwe batch sperziebonen zaaien.

Om al die groenteplantjes straks kwijt te kunnen, maakten we deze week vrij veel bedden leeg. Zo gingen alle oude broccoliplanten de composthoop op. En ook een aantal bloemkoolplanten en stronkjes van de spitskolen moesten het veld ruimen.

Verder oogstten we alle tuinbonen af en die planten konden dus ook op de hoop. Van al die afgedragen planten maken we nieuwe compost die we kunnen gebruiken om de bodem van de bloementuin te verbeteren.

Over de bloementuin gesproken. Het moment is nu toch echt aangebroken. De bloemenpluk is begonnen. Afgelopen week werden de eerste drie bosjes geplukt. Er gingen vrolijke gezichten naar huis.

Om bloemen te komen plukken hoef je geen oogstgenoot te zijn. Iedereen kan tijdens de oogsttijden op woensdag- en vrijdagmiddag en op de zaterdag gewoon langskomen. Je kunt dan zelf een bosje natuurvriendelijke seizoensbloemen plukken en rekent af voor wat je geplukt hebt. 

Op de foto zie je het bedje met leeuwenbekjes en daarachter het bed met akkerscherm. Maar in de tuin hebben we ook rode zonnehoed, papaver, ridderspoor, juffertje in het groen, korenbloem, kaasjeskruid, dille en goudsbloem bijvoorbeeld. Bloemen die er binnenkort nog bij komen, zijn zonnebloem, cosmea, zinnia, amaranth, dahlia en hemelsleutel. En ook duizendschoon, duizendblad, hanenkam, rudbeckia, boekweit, kaardebol, prachtriet en pluimgierst doen hun uiterste best om groot genoeg te worden. En dan vergeet ik er ongetwijfeld nog een paar te noemen. In ieder geval is het een feest om de bloementuin gestaag in bloei te zien komen.

Kom dus gerust een keertje kijken. En neem voor de zekerheid een schaartje mee. Want de kans is groot dat je iets voor thuis in een vaasje wilt meenemen.

--

De leestips

Vanaf vandaag verplicht: baas moet bijhouden hoe personeel naar werk reist

Goede ontwikkeling. Maar… ik vind het ongelooflijk om te zien dat zakelijke vluchten buiten deze monitoring worden gehouden. Waarom krijgt de luchtvaart nou weer een uitzonderingspositie?

Afscheid bij runderen in beeld

Bijzonder.

Het is zoeken naar de juiste bescherming tegen wildschade

Als de hoge wildstand een probleem is voor bosverjonging, waarom worden roofdieren als de wolf of de lynx dan niet genoemd als mogelijke oplossing. Die zijn immers ook biologisch afbreekbaar.

Economen en ecologen brengen wereldwijde financiële risico's van natuurverlies in kaart

Hier ben ik geloof ik wel blij mee.

Gletsjers in Alaska verliezen 4,6 keer sneller sneeuw dan in jaren 80

Het gaat maar door.

Waarom is het slim om zelf méér van je opgewekte stroom te verbruiken?

Heldere uitleg van Eneco over het slim gebruiken van je eigen zonne-energie. Laat de zon maar gaan schijnen.

Provincie Utrecht stimuleert agroforestry met subsidie van 250.000 euro

Goed zo.

Jonge hermelijnen worden gevoerd en wanneer begint de wespenoverlast?

Jagen ze ook op hazen? Doe mij maar zo’n hermelijn dan.

Iedere tuin telt in Nationaal Park 'Alle Tuinen'

Leuk dit. Als je obsidentify gebruikt, doe je automatisch mee. Ik zag dat ze zelfs een paar van mijn waarnemingen bij de Groentemeester mee hebben gerekend als waarnemingen in een achtertuin. Dat is een flinke achtertuin dan… 

--

De kijktip

How We Will Collectively Evolve

Kijken naar jezelf zoals je bent, is best moeilijk. Vaak zijn we te kritisch. Alsof we van nature niet goed genoeg zijn, maar moeten doen alsof we beter zijn dan dat we zijn. Dat kan een slechte gewoonte worden die ervoor zorgt dat we niet meer zijn wie we zijn. Charles Eisenstein legt hier uit waarom we anderen nodig hebben die het goede in ons zien. Wijze woorden.

Over het leven, vrijwilligerswerk, afscheid, voedsel, geld, slakken en diversiteit

Weer geen foto van afgelopen week, maar van de week ervoor. Deze foto ontving ik deze week in mijn mailbox.

Zoals velen van jullie weten, startte ik in 2015 als vrijwilliger bij Voedselbos Vlaardingen. Ik werkte toen nog bij SCOH op het stafbureau en op de P. Oosterleeschool in Den Haag. Mijn vakgebied was het snijvlak tussen onderwijs en ict. Ik had in die tijd de vrijdag vrij. En dat was een dag waarop ik heel andere dingen kon gaan doen.

Mijn vrijwilligerswerk bij Voedselbos Vlaardingen zette het groene in mij weer aan. Als kind was ik veel met natuur bezig. En mijn interesse voor het vak biologie is ook altijd groot geweest. Tuinieren heb ik altijd leuk gevonden. En we hebben altijd veel planten in huis gehad. Maar Voedselbos Vlaardingen veranderde wel wezenlijk iets. Ik kwam in contact met permacultuur en mensen die heel anders tegen de wereld aankeken dan dat ik tot dan gewend was. 

Ik leerde in korte tijd ontzettend veel bij over ecosystemen, successie, ecologie, voedselproductie en nieuwe sociale verbanden. En uiteindelijk maakte het dat ik daarna ook een aantal andere stappen gezet heb die er toe geleid hebben dat ik nu een zelfoogsttuin run vlakbij mijn huis.

Mijn vrijwilligerswerk bij het Voedselbos bestond er in eerste instantie uit dat ik gewoon met kruiwagens houtsnippers liep te kruien om paden aan te leggen. En we hebben in het begin heel veel bomen en struiken geplant. Vrij snel vatte ik het plan op om een website voor het voedselbos op te zetten en daar verslag te doen van waar we mee bezig waren. Later trad ik toe tot het bestuur als secretaris. Ik heb dat allemaal steeds met veel plezier gedaan. Maar door mijn andere groene bezigheden had ik steeds minder tijd voor het vrijwilligerswerk ín het bos. En vorig jaar heb ik aan het einde van de zomer besloten om het bestuur weer te gaan verlaten. Per april is er officieel een opvolger gevonden aan wie ik het werk vol vertrouwen heb overgedragen.

Op de foto, die gemaakt is tijdens de laatste bestuursvergadering, krijg ik van Jeroen - de initiatiefnemer en huidig voorzitter van het voedselbos - een cadeautje ter afscheid uitgereikt. Dit moment sluit voor mij een mooie periode af. En daarom zeker een vermelding op dit blog waard.

Het afscheid is echter nog niet definitief. Ik blijf mij voorlopig zijdelings nog wel bemoeien met het voedselbos in Vlaardingen, want ik ben nog betrokken als beheerder van de website en de mailomgeving. En af en toe zal ik nog een rondleiding geven, als de gelegenheid zich voordoet. Want de leraar in mij is ook nog wakker.

--

De leestips

Studie laat zien: win-win-dieet is goed voor mens én planeet

Zoveel procent minder dit en minder dat, zegt alleen iets als duidelijk is waar je het mee vergelijkt. Ze hebben 200.000 Amerikanen genomen. Daar zitten sowieso een heel aantal mensen tussen die ongezond eten omdat dat in Amerika nou eenmaal nog meer voor de hand ligt dan hier. Is dan niet ieder dieet met meer groenten zoveel procent beter…?

Olifantentaal onderzocht met AI: onderzoeker zag ze reageren op 'naam'

Als olifanten elkaar namen kunnen geven, is de vervolgvraag natuurlijk of er nog meer woorden zijn die ze gebruiken. Interessant hoor.

Verplichte zzp-verzekering gaat maximaal 195 euro kosten, uitkering bij jaar ziekte

Is dit een goed idee?

Hitte in Zuid- en Centraal-Europa: scholen gesloten en risico op bosbranden

Dat is heet.

Geen verbod op onbetaalde stages: 'Welzijn studenten onderaan prioriteitenlijst'

Bij De Groentemeester wil ik heel graag stagiairs begeleiden. Ze mogen rekenen op een rijke leeromgeving en een prettige werkomgeving. Maar als ik ze een vergoeding zou moeten gaan geven, houdt het gewoon op. Dat kan ik vanuit de zelfoogsttuin simpelweg niet financieren.

'Vliegbasis Gilze-Rijen en elf andere defensieterreinen ernstig vervuild met PFAS'

In zekere zin schiet defensie hier ernstig tekort op het gebied van veiligheid.

2024 opent wereldwijd met 5 heetste maanden, weer jaarrecord mogelijk

Het wordt tijd dat iedereen verstandige beslissingen gaat nemen. We zouden mijn inziens moeten afkoersen op een tevreden leven met veel minder energieverbruik en veel lokalere bezigheden. Auto (bijna) niet meer gebruiken, lokaal voedsel produceren, minder nachtelijke verlichting, geen 24-uurseconomie nastreven. Om maar een paar voorbeelden te noemen.

Planten waar slakken niet van houden

Altijd handig om zo’n lijstje te hebben.

Eten tot het op is....

Mooi artikel van het WNF. In onze zelfoogsttuin gaat het wat diversiteit op ons bord al een stuk beter. De 85 oogstgenoten krijgen door het seizoen heen meer dan 70 verschillende gewassen op hun bord. En ik vind het leuk om dat aantal gestaag uit te breiden. Zo zijn we met de kruiden van 10 verschillende soorten vorig jaar naar 24 soorten dit jaar gegaan. Niet alles lukt even goed, maar het gaat om de richting waarin we bewegen.

Natuur- en milieuorganisaties roepen op tot voltooien Green Deal

Verstandige oproep.

Wie is verantwoordelijk voor de bestrijding van Reuzenberenklauw?

Uitroeiing van de reuzenberenklauw is wel mogelijk. In Voedselbos Vlaardingen hebben we dat na 7 jaar laten zien. Het terrein stond bij aanvang van het project vol met deze plant. We hebben simpelweg iedere plant iedere keer weggestoken en de bloei weten te voorkomen. Na 7 jaar is de zaadbank uitgeput en komt hij niet meer terug.

Sterke koralen ontdekt in extreme zeewatertemperaturen

“Life will find a way.”

Schimmel breekt oceaanplastic af

“Life will find a way.”

Hoe biodivers zijn de oevers in jouw buurt? Doe een oevercheck

Interessant onderzoek. Langs De Groentemeester hebben we ook een sloot die minstens 40 meter oever heeft. Misschien leuk om dat eens in kaart te brengen.

De natuur als bondgenoot om drinkwater te maken

Mooie ontwikkeling. Onder het motto: Zorgen wij goed voor de natuur, dan zorgt de natuur goed voor ons.

--

De kijktip (of eigenlijk een luistertip)

Life Will Find A Way

Wist je dat deze uitspraak eigenlijk uit de film Jurassic Park komt? In die film vindt een gesprek plaats over het feit dat de dinosaurussen die ze weer tot leven hebben gewekt alleen maar vrouwtjes zijn. Om te voorkomen dat ze zich op eigen houtje zouden kunnen vermeerderen. Eén van de aanwezigen zegt dan dat dat geen waarborg zal zijn. Want: het leven vindt er wel iets op.

En van die uitspraak is dit mooie liedje gemaakt.

Over planten-planten-planten, klimaatrisico's, AI, consuminderen, herenboeren en hoop

Planten, planten, planten. Dat is deze weken het devies. Het is 15 mei geweest: ijsheiligen. Dat betekent dat de kans op nachtvorst naar nul is gegaan. En daardoor kan nu ieder plantje dat we hebben opgekweekt buiten geplant worden. 

Dus deze week en de volgende week zijn we aan het planten, planten en planten. Op de foto hiernaast waren we bezig de spruitkool en de palmkool in de bedden aan het zetten. Die hebben best een flinke tijd nodig om te groeien, dus die planten we nu alvast voor een mooie oogst in het naseizoen. Verder plantten we ook alle kruiden, best al wat bloemen en wiedden we bij de wortelpeterselie. Ondertussen groeit het gras ook vrolijk door. Dus dat moest nodig gemaaid. En het nodige (voor)zaaiwerk moet ook gebeuren. Dus ja, we zitten in de periode van het jaar dat alles tegelijk komt.

Ondertussen hebben we de tweede oogstweek van het seizoen alweer achter de rug. En ik zie veel blije gezichten in de tuin. Spinazie, radijs, sla en verse knoflook staan nu bij veel mensen op het menu. 

De oogstgenoten die dat leuk vinden, hebben zich verzameld in de Groentemeester Recepten appgroep. Daarin worden met veel plezier recepten uitgewisseld met de groenten die in de oogst zitten. 

En man, man, man, wat komen daar lekkere dingen voorbij. Zo leuk dit werk!

--

De leestips

Van alle klimaatrisico's is waterschaarste voor Nederland het meest nijpend

En ondertussen zitten we met een verkiezingsuitslag waarvan de grootste partij zegt dat klimaatmaatregelen onzin zijn. Hoe toekomstbestendig wil je het hebben?

Experts bepleiten grondige veranderingen om 'diabetescrisis' te lijf te gaan

Ook hier kunnen zelfoogsttuinen een rol spelen. Bij ons word je niet verleid met ongezonde keuzes. Je krijgt iedere week een lading gezonde groente en aan je lichaamsbeweging wordt ook gewerkt omdat je ze zelf mag komen oogsten. Als je er nou ook nog op de fiets naar toe komt, heb je voor jezelf een voedselomgeving gecreëerd waarin je automatisch gezonder wordt.

De bosindustrie heeft een nieuwe vondst bedacht

Hier kun je op tegen zijn. Maar het probleem wat er aan ten grondslag ligt, is onze enorme honger naar energie. Als we daar niets aan doen, blijven dit soort problemen bestaan.

Grote verandering van Googles zoekmachine op komst, met veel AI

Mijn gevoel zegt me dat dit niet de stappen in de goede richting zijn. Ik kan dat nog niet onderbouwen met goede argumenten, maar het beeld van een mens die denkt een soort god te kunnen worden, komt bij het lezen van dit bericht bij mij naar boven. AI is de zoveelste technologische ontwikkeling die al jaren met veel bombarie en hoge verwachtingen wordt aangekondigd. Maar de praktijk leert dat er met die ontwikkelingen ook altijd zware nadelen meekomen. En dat zal bij AI niet anders zijn. Het blijft spelen met vuur.

Na lichte groei, nu weer kleine krimp van Nederlandse economie

Ik dacht dat we er zo langzamerhand achter aan het komen waren dat oneindige groei niet goed is voor het voortbestaan van de wereld. Toch wordt hier verslag gedaan alsof groei het streven hoort te zijn. En de consumentenbestedingen die de groei veroorzaken illustreren dus ook weer goed hoe raar we er eigenlijk naar kijken. Kleding, schoenen en vliegvakanties. Precies de dingen waar mensen veel meer van kopen dan ze feitelijk nodig hebben. En dat moeten we dan positief vinden…

Minder warmtepompen, meer diesel: afhankelijkheid energie-import wordt groter

Wat experts te vertellen hebben, telt blijkbaar niet. 

Toch kwam ik ook een positief punt tegen. Ze willen vasthouden aan de klimaatdoelen. En als ze die niet dreigen te halen, moet het beleid aangepast worden. Zeggen ze. Nou, dan staat de deur nog op een kier voor verdergaande klimaatregelen. Laten we hopen dat ze er nog op tijd achter komen.

Regen leidt tot overlast in Frankrijk, Luxemburg, België en Duitsland

En nog maar eens beelden van de gevolgen van extreem weer. Dit keer vlakbij ons land.

Steeds meer burgers worden samen eigenaar van een boerderij

Gelukkig zijn er ook genoeg van dit soort initiatieven die handelingsruimte geven aan mensen die het beste voor hebben met de wereld. Niet alleen het aantal Herenboerderijen is groeiende. Ook zelfoogsttuinen, voedselbossen en csa’s zaaien zich uit. Lang leve natuurlijke systemen.

Week van de Biodiversiteit: Soorten speuren

Dit is ook leuk. Vlakbij huis organiseren de Duurzame Maassluizers een dag rondom biodiversiteit. 25 mei bij Weij.

If you’re not growing, you’re dying

Altijd goed om helder te hebben waarom je de dingen doet. En dan door te rekenen in hoeverre het haalbaar is. En dat heeft alles te maken met de context waar je in opereert. Voorlopig is het voor mijn zelfoogsttuin nog van belang dat de omzet doorgroeit. En na de investeringen van de eerste jaren moeten de kosten nog iets omlaag. En dan komt een duurzame ‘lifestyle-business’ in beeld.

Actuele bezigheden

Er gebeurt een hoop in voedselbosland. En dit zijn slechts de werkzaamheden van één onderzoeker. Hoopvol dat universiteiten, en zeker ook Wageningen, steeds meer studenten tellen die toekomst zien in voedselbossen.

--

De kijktip

Crisis, Hope and Permaculture

Gelukkig zijn er mensen zoals hij. Dat geeft hoop dat mensen kunnen zorgen voor een positieve impact op de wereldwijde ecosystemen in plaats de vernietigende invloed die we nu hebben. Hij laat met zijn projecten zien dat het mogelijk is. Maar daarvoor moeten er nog wel wat heilige huisjes op hun kop worden gezet. Desalniettemin is hoop altijd fijn.

Over voedseltuin, fruitvlieg, wijngaarden, immuunsysteem, afvalpreventie en goed zaad

Zoals velen van jullie weten ben ik sinds 2015 betrokken bij de ontwikkeling van Voedselbos Vlaardingen. De afgelopen jaren vooral als bestuurslid in de rol van secretaris. En daarnaast ook als websitebeheerder en daarvoor als vrijwilliger voor het onderhoud in het bos. Mijn rol als secretaris is inmiddels overgenomen door een nieuwe enthousiasteling, maar ik hoop zo af en toe nog wel betrokken te blijven bij het voedselbos. Vooral omdat Voedselbos Vlaardingen het begin vormde van mijn nieuwe groene bestaan in de stadslandbouw.

Met de vrijwilligers en bestuursleden van het voedselbos gingen we afgelopen vrijdag op excursie. We werden welkom geheten bij de Voedseltuin in Rotterdam. Ingesloten door allerlei gebouwen op een bedrijventerrein vind je daar een groene oase van rust. Ze telen er groenten, kruiden en bloemen. En ze hebben ook een stukje voedselbos. Het hele terrein wordt onderhouden door zo'n 60 vrijwilligers die deelnemen in dit sociale project. De meeste vrijwilligers hebben een afstand tot de arbeidsmarkt zoals dat zo netjes gezegd wordt. De coördinator van de tuin (Meriam) gaf ons een rondleiding en vertelde van alles en nog wat over het project en de samenwerkingen die zij hebben. Inspirerend.

We mochten ook een lunch genieten, en we hadden geluk, want de zon scheen en het was goed toeven in de luwte aan de picknicktafels.

Als je een keer in de buurt bent, is het een aanrader om er even te gaan kijken.

--

De leestips

Groene tuin steeds populairder

Je hoort het. Blijf niet onder je tuintegel liggen. Kom bij de club van groene tuinen.

Tweede Kamer wil toch bestrijdingsmiddel voor door fruitvlieg geplaagde kersen

Als een teeltsysteem afhankelijk is van het gebruik van pesticiden, dan deugt het teeltsysteem niet. En de oplossing van de politiek: we laten alles bij het oude. Want anders kunnen we geen kersen meer produceren. Het patroon dat zichtbaar wordt, is het probleem vooruitschuiven naar volgende generaties. Dat is nooit een goed idee.

Franse wijngaarden massaal vernietigd: 'Alsof je huis in vlammen opgaat'

En als deze landbouwgronden nou gewoon eens gebruikt gingen worden om mensen te voeden in plaats van aan de drank te helpen. Kan dat misschien ook? Of gebruik deze ontwikkeling om die gebieden te rewilden. Ecosysteemherstel is iets wat de wereld ook wel kan gebruiken.

Een groene woonomgeving versterkt ons immuunsysteem

Gezonde leefomgeving, gezonde bodem, gezonde gewassen, gezonde mensen. Dat is de volgorde. Ik ben alvast met de uitvoering begonnen.

Goed Zaad – behoud van zaadvaste rassen

Gek is dat, he. We weten wat de betere weg zou zijn, maar het systeem waarin bedrijven hun rol vervullen, zorgt ervoor dat boeren afhankelijk worden van een paar grote spelers op de wereldmarkt.

De Week Zonder Afval gaat door

Afvalpreventie dus. Nog veel belangrijker dan hergebruik en vermindering. Goed dat daar aandacht voor wordt gevraagd in de week zonder afval.

--

De kijktip

Watch trees grow in 40 seconds! A 6.5 year timelapse!

Altijd leuk om naar timelapse-filmpjes te kijken. Jammer voor het filmpje dat de boom in de voorgrond sneller groeide dan geanticipeerd. Dit zou ook leuk zijn voor Voedselbos Weij, trouwens. Iemand een timelapse-camera in de aanbieding?

Over fruitstruiken, smeltend ijs, nattigheid, droogte en teamwork

Vorige week haalde ik samen met Tom een groot aantal bessen- en fruitstruikjes op bij WIJdehorst. Ken je dat?

Het ligt in Wassenaar. Erwin de Jong is daar de tuinder. Land van Ons is daar bezig om een oude plantenkwekerij om te zetten naar een regeneratieve vorm van landbouw. Er komt een csa en een voedselbos. Mooie plannen.

De vorige eigenaar heeft de fruit- en bessenplantjes achtergelaten en Erwin mag die plantjes gebruiken om te verkopen. En dat geld kan hij dan weer investeren in de mooie plannen die hij ten uitvoer aan het brengen is. Hij heeft nog heel veel planten staan. Dus als je voor jouw project ook wel wat bessenstruiken kunt gebruiken, ga dan vooral daar kijken.

Wij vervoerden die struiken naar Weij. En daar gingen afgelopen maandag de struikjes de grond in. Met een klein groepje hebben we in een ochtendje zo'n honderd struikjes in de bosrand gezet. Dus nu kunnen we eindelijk spreken van een voedselbosrand. Toch?

--

De leestips

Antarctica sea ice reaches alarming low for third year in a row

Realiseer je dat dit als één van de tipping points wordt beschouwd in het klimaatsysteem van de wereld. 

'Ik ervaar, dus ik besta' — Op zoek naar een nieuwe kosmopolis

Interessante longread over hoe we naar de wereld kijken en onze plaats daarin.

Werkgroep opkweek en plantgoed

Terechte inspanningen om de opkweek voor de kleinschalige agro-ecologische of biologische tuinders meer in eigen hand te nemen. Ik hoop van harte dat de vacature vervuld gaat worden. Dus is opkweek je ‘ding’, pak je kans.

Blijft Nederland door opkomst van thuiswerken de Europese zitkampioen?

Dit is één van de redenen dat ik ander werk wilde gaan doen. Niet de belangrijkste reden, maar wel één van de redenen.

Pumped up: will a Dutch startup’s plan to restore Arctic sea-ice work?

Kijk, dat is Nederland waar ik bij wil horen. Out of the box, oplossingsgericht en uiteindelijk gewoon doen.

Naast recordwarm was februari enorm nat: 'Grond is als een spons volgezogen'

Don’t look up.

CO2-uitstoot rijke landen bij energieproductie naar laagste niveau in 50 jaar

Werk in uitvoering. Uiteindelijk gaat het erom of we met de hele wereld als team kunnen opereren. Dat betekent dat we elkaar moeten helpen en aanmoedigen.

Verwijdering van kooldioxide: uitkomst of illusie?

En ook hier is de conclusie dat we beter fors in ons energieverbruik kunnen snijden dan te hopen dat technologie ons gaat redden.

‘It makes me so sad’: church reemerges from reservoir as Spain faces droughts

Toen ik in de jaren negentig op de middelbare school zat, zei één van mijn aardrijkskundedocenten al dat de toekomstige conflicten over water(schaarste) zouden gaan. Dat moment lijkt steeds dichterbij te komen.

--

De kijktip

7 Japanese Techniques To Overcome Laziness

Mooi overzicht van 7 manieren om het leven tegemoet te treden. Hij vliegt er wel snel doorheen, maar het is een leuke inleiding tot deze termen. Ieder de moeite waard om je verder in te verdiepen.

Over zaden, meehelpen, natuur, scholing, AI, hazelaar en de wolf

Dat is toch altijd weer een moméntje, hoor! Als de nieuwe zaden voor het seizoen weer binnen komen. Er waren nog behoorlijk wat zaden over van vorig jaar, maar ik heb natuurlijk ook weer nieuwe zaden besteld. De partij van De Bolster is binnen. En die van Bingenheimer verwacht ik ergens komende week.

Toen ik het stond uit te pakken, gingen mijn gedachten even terug naar de einde-oogst-pakketten van vorig jaar. Deze zaden zaten in zo'n zelfde maatje kartonnen doos als waar we de producten voor de einde-oogst-pakketten in verpakt hadden. En eigenlijk is dit dus het "start-van-de-oogst-pakket". Hier begint het allemaal mee. En misschien hebben we aan het einde van het seizoen weer dozen vol met leuke producten voor het einde van het jaar. We zullen zien.

Maar in de tussentijd moet er dan natuurlijk nog wel een hoop werk verzet worden bij De Groentemeester. Al die zaden moeten nog opgekweekt worden. En dat betekent weer meters en meters aan teeltbedden klaarmaken en van compost voorzien. Voorzaaien, zaaien en planten. Duizenden planten gaan we gezond groot laten worden. Zodat we vanaf half mei (hopelijk) de eerste oogst van het land kunnen halen. Die oogst duurt dan tot ergens diep in november. Zo'n zin in!

Lijkt het je leuk om daar met mee te helpen? Geef dan vooral een seintje. Ook dit jaar breidt de vrijwilligersclub weer een beetje uit. En er kan altijd nog iemand bij. Hoe meer zielen, hoe meer vreugde.

En we zijn ook nog op zoek naar één of twee stagiairs (van bijvoorbeeld Warmonderhof) die willen leren hoe je een zelfoogsttuin opzet en runt. Dus ben of ken jij iemand? Laat het vooral weten.

--

De leestips

Wat zaaien we in februari 2024

Ik vind het voor veel van het genoemde nog een beetje vroeg. Als je te vroeg start, loop je het risico dat de jonge plantjes te weinig licht en warmte ontvangen. En daar krijg je zwakke plantjes van. Geduld is meestal beter.

Australians should cut clothes shopping by 74% for the climate – here are three ways to get started

Dit zou voor mij geen enkele uitdaging bevatten. Ik draag vooral mijn werkkleding. Dat zijn totaal 22 stukken kleding. En daar zitten mijn regenbroek, mijn petten en mijn sjaal al bij. Wat kunnen sommige mensen hun leven toch ingewikkeld maken.

Ecologische Autoriteit: ook ingrijpen buiten beschermde natuur is nodig

Zou het helpen dat een nieuw clubje experts deze waarschuwingen afgeeft? De informatie uit de rapporten was al bekend, toch?

Miljarden blijven liggen: bijna helft scholingsbudget niet uitgegeven

Zou het ook zo kunnen zijn dat door de toegenomen digitale mogelijkheden het minder belangrijk wordt om een opleiding te volgen. Kennis en antwoorden op vragen zijn veel vrijer beschikbaar dan vroeger. En dat betekent dat mensen veel makkelijker nieuwe dingen kunnen (bij)leren zonder naar een opleiding of cursus te gaan. In plaats van te kijken of het geld wel opgemaakt wordt, is het toch veel interessanter of er meer of minder geleerd wordt door mensen?

Computer telt zeehonden snel en goed

Big Brother is watching de zeehonden.

Meer mensen, minder ruimte: het woningtekort is niet zomaar opgelost

Als ik niet de kans had gekregen om De Groentemeester te starten, waren wij nu waarschijnlijk op zoek geweest naar land dat hoger ligt. Of misschien woonden we daar dan al. Maar daar is nu geen sprake van. Het moeilijkste aan de keuze om naar een andere kant van het land te verhuizen, is inderdaad het sociale aspect. Maar tegelijkertijd houden we onszelf daarmee dus ook wel een beetje gevangen.

Kennisspecial ‘Soorten herkennen en beschermen’

Zo, dat is best een intensief programma. Mijn leeftijd past alleen niet. Het is voor 16-30 jarigen. Ik ben 16+30 jarig. ;-)

Plant in het zonnetje: hazelaar

Informatief. Eén hazelnoot is geen hazelnoot dus.

A wolf killed the EU president’s precious pony - then the fight to catch the predator began

De wolvendiscussie blijft interessant. De gebruikte argumenten zeggen namelijk ook best wel iets over hoe mensen zich verhouden tot de natuur. Vind je dat wij daar de baas over zijn? Moet de natuur ons altijd tot dienst zijn? Moet een dier een functie hebben om er te mogen zijn? Is alle ruimte op de wereld van ons als mensen?

--

De kijktip

Hoe klimaatverandering Spitsbergen in 30 jaar veranderde

Dit vond ik een zeer indrukwekkend interview. Deze wetenschapper laat overduidelijk zijn machteloosheid zien over de klimaatverandering die hij in dertig jaar heeft zien voltrekken. Hij ziet -bij zijn volle verstand- een onmogelijke dreiging op ons afkomen en weet niet wat er in zijn macht ligt waardoor hij er iets aan kan doen. Door dit op deze manier te vertellen doet hij precies wat hij kan doen.  Hij laat de kwetsbaarheid zien die we tegenover dit probleem allemaal hebben. Ook degenen die hun kop in het zand proberen te steken zijn hiervoor net zo kwetsbaar.

Over rust, ggo, klimaat, afval, vuurwerk en walnoten

Dit weekend vertoefden we in het oosten van Nederland. We hadden daar een vakantiehuisje geboekt via Natuurhuisje.nl en waren uitgekomen op een rustig vakantiepark tussen Malden en Groesbeek in.

De foto hiernaast toont de klok die in dat huisje hing. En die klok zei precies wat we wilden. Geen haast, geen schema. Gewoon zijn. En het voordeel is bij zo'n klok ook nog eens dat hij altijd goed loopt.

We hebben genoten van de paar dagen er even helemaal uit zijn. In ons geval betekent dat dat we boswandelingen maken, lekker koken, goede gesprekken voeren en veel slapen. Dat kan ik iedereen aanraden.

Het was ook de eerste keer dat we de kinderen voor een paar dagen alleen thuis lieten. Ik geloof dat wij dat spannender vonden dan zij. Inmiddels zijn we weer thuis. Enige trots heb ik wel over de manier waarop zij met zijn tweeën het huishoudentje gewoon hebben door laten draaien. Het zijn twee zelfstandige kanjers geworden.

--

De leestips

Minister: niet gelukt om afspraken te maken over diervriendelijke stallen

Hier snap ik toch iets niet. De wet is door de Tweede én Eerste Kamer. Maar toch kan het kabinet niet het financiële commitment geven dat nodig is. Van wie is er dan nog meer toestemming nodig?

Europa verdeeld over ruimere regels voor genetisch bewerkt voedsel

Zorgelijke ontwikkeling vanuit biologisch standpunt. Door GMO-technieken op deze manier toe te staan, verdwijnt de keuzevrijheid van de bioboer om geen gebruik te maken van deze technieken. Het gaat hier niet om de beoordeling van de voedselveiligheid op de korte termijn. Het gaat hier om principiële bezwaren om die keuze te verliezen en in de toekomst niet meer terug te kunnen vallen op soorten die gmo-vrij zijn gebleven. Want als deze wetgeving door gaat, hoeft er niet meer vermeld te worden of een zaadje of een plantje gemodificeerd is. We binden onszelf dan een blinddoek voor.

Klimaatzaak wint ook in beroep!

Goed nieuws. Voor de duidelijkheid: dit gaat over de Belgische klimaatzaak. In welke landen lopen deze klimaatzaken ook? En kunnen die alleen door burgers van het betreffende land worden aangespannen of kunnen wij als Nederlanders bijvoorbeeld ook een zaak starten tegen de Amerikaanse overheid? Of de Russische of Chinese?

Default Mode Network

Ik denk dat tuinieren ook helpt om het DMN aan te zetten.

Geen kerstballen meer in de boom, maar een ijsje of frikandel

Prulletjes in een boom hangen. Maffe gewoonte. En we praten elkaar gewoon na dat dat zo gezellig is. Maar ondertussen groeit de afvalberg wel. En wordt er wel een hoop energie gebruikt om die prulletjes mogelijk te maken. Maar met kerst sluiten we het liefst onze ogen daarvoor. Want anders ben je niet gezellig. En dat heet dan welvaart.

CO2-uitstoot afgenomen door meer windenergie en minder kolen

Er wordt in ieder geval in de juiste richting bewogen. Behalve dan door tuinders in kassen. Terwijl die zichzelf vaak wel zo innovatief vinden.

Najaarsserie Voeding & Gezondheid. De Grote Voedselverleiding

Weer een interessante bijeenkomst van de Voedselfamilies. Ik heb me aangemeld.

Vuurwerk

Inderdaad nog zo’n vreemde traditie. Ik ken weinig mensen die zo veel waarde hechten aan het afsteken van vuurwerk dat we het zouden moeten blijven doen. De nadelen ervan zijn groot en veel mensen en dieren hebben er last van. Als we nou eens konden stoppen met zulke dingen die overduidelijk niet goed zijn voor onze omgeving… We zouden er een mooiere wereld voor terugkrijgen.

'Nederland heeft visie klimaat nodig voor 2050 en daarna'

Waarvan akte.

Secretaris gezocht

Met veel plezier heb ik de afgelopen jaren deze functie mogen vervullen. Het voedselbos heeft me veel gebracht. Nu ga ik daar als secretaris stoppen. Wie wil het stokje overnemen?

Verpakkingsvrije boodschappen slaan nog niet aan: 'Klant nog niet overtuigd'

Hier zijn supermarkten toch wel echt zelf aan zet. Nu is de aanname dat eerst de vraag van de consumenten moet toenemen voordat er verandering komt. Maar dat is alsof je het aan een kind overlaat om te kiezen tussen tussen een reep chocola en een stukje broccoli. En er dan verbaasd over bent dat de meeste kinderen voor de chocola gaan. De grote supermarkten kunnen er gewoon voor kiezen om hele productgroepen niet meer met verpakking aan te bieden. Daar is alleen wat overleg voor nodig tussen vier of  vijf grote spelers. Waar een wil is, is een weg.

World’s oldest forts upend idea that farming alone led to complex societies

Het verhaal dat het het ontstaan van de landbouw is geweest dat geleid heeft tot permanente vestiging van mensen in een bepaald gebied moet dus met een korreltje zout genomen worden. Hier beschrijven ze dat er 8000 jaar geleden ook jager-verzamelaars waren die zich permanent vestigden. Gewoon omdat de natuur in de omgeving genoeg gaf.

Een ode aan de veelzijdige walnoot

Zohee, een walnotenboom is nog veelzijdiger dan ik dacht! Thee zetten van de tussenschotjes van een gekraakte walnoot. Wie denkt daar nou aan? Voeding, verfstoffen, medicijn en bouwmateriaal: een walnotenboom levert het allemaal.

--

De kijktip

Dit is onze code Sint Paulus

Deze deel ik omdat je er gewoon vrolijk van wordt. Leuke clip van een duurzame school. Goed voorbeeld doet goed volgen.

Over paddenstoelen, motivatie, klimaattop, moestuin, (kerst)bomen en het biologische keurmerk

Ik was weer eens in Voedselbos Vlaardingen. 

Afgelopen vrijdag vond daar een workshop voor vrijwilligers plaats over het enten van paddenstoelen op stammetjes. Hiernaast zie je het eindresultaat.

We hebben totaal ongeveer 40 stammetjes geënt. Op de eikenstammen gaat shiitake groeien en op de populierenstammen onder andere verschillende oesterzwammen, populierenleemhoed en fluweelpootje. 

Deze workshop wordt aangeboden in het kader van een paddenstoelenprogramma. In dat programma worden onder andere vrijwilligers opgeleid om paddenstoelen te kunnen kweken en wordt er materiaal aangeschaft voor die kweek. Ik was daar ook best geïnteresseerd in. Niet alleen omdat ik het een mooie toevoeging vind voor Voedselbos Vlaardingen, maar het zou in de toekomst ook een extra verdienmodel kunnen zijn voor de zelfoogsttuin.

Al met al was het een gezellige dag. En dus weer wat geleerd!

--

De leestips

Ambtenaren: méér klimaatbeleid nodig in het nieuwe kabinet

Als Wilders aan de macht komt, én hij wil er voor alle Nederlanders zijn, dan moet hij er ook zijn voor al de Nederlanders die wél inzien dat klimaatbeleid nodig is. Dat kun je niet door de shredder gooien. Gelukkig heeft hij ook gezegd dat hij zich constructief wil opstellen. Laten we het positief benaderen. Er is hoop.

76 van de 100 volwassenen is bezorgd over gevolgen klimaatverandering voor toekomstige generaties.

Zie je, de meeste mensen willen gewoon wel dat er goed klimaatbeleid gevoerd wordt. We moeten aan de bak.

10 lessen voor het volgende moestuinseizoen

Handige tips voor de beginnende moestuinier. Elk jaar bestel ik een deel van mijn zaden bij De Bolster. Zij verkopen biologisch zaad en dat is nou eenmaal beter voor de wereld.

Kan de kerstboom duurzamer? 'Alleen als je lang met een boom doet'

Wij doen het dit jaar (weer) zonder boom. Eigenlijk is het best een rare gewoonte om een paar dagen in het jaar een klein (dood) boompje in je huis te zetten. 

Als je dan toch voor een boom gaat, kies dan een (levende) boom uit Nederland en kies biologisch.

Mogelijke doorbraak in Dubai: drie keer zoveel duurzame energie in 2030

Op zichzelf is het goed nieuws dat zoveel landen voor een verdrievoudiging van duurzame energie willen gaan. Maar vermindering van het energiegebruik is nog veel harder nodig. Nog altijd groeit de energievraag. En dat is simpelweg niet volhoudbaar. Ook niet als het uit duurzame bronnen komt.

Steun waarneming.nl met een donatie

Ik maak veel gebruik van Obsidentify om allerlei plantjes en diertjes in de groentetuin op naam te brengen. Daarmee heb ik het gevoel meer zicht op de biodiversiteit te krijgen. Het gebruik van waarneming.nl (de dienst achter Obsidentify) is gratis. Via deze nieuwsbrief wijzen ze op een doneerpagina waarmee je zelf een bedrag kunt overmaken. Ik vind het logisch dat je er wat voor over hebt als je van zo’n mooie dienst gebruik kan maken. Ik heb een bedrag overgemaakt. Noem het waardebepaling achteraf.

Landbouw- en milieuorganisaties protesteren tegen nieuwe ggo-wetgeving Europa

Velt legt hier haarfijn uit waarom we voorzichtig moeten zijn omtrent genetisch gemodificeerde organismes. Ik denk dat we hier te maken hebben met een reëel risico waar we niet te licht over moeten denken. Ik heb de petitie in ieder geval getekend. Wil jij dat ook doen?

Wat je niet mag zeggen over het lerarentekort

Verfrissende kijk op het lerarentekort. Bij ons aan de keukentafel gaat het hier in gesprekken met de kinderen soms over. Zij klagen steen en been over de vele onnodige dingen die ze op school te verduren krijgen. En dan heb ik kinderen die leren gewoon leuk vinden en er geen moeite mee hebben, he. Wat als de oplossing van deze twee problemen - het tekort aan leraren en de onnodige tijdsinvesteringen van leerlingen-  nou hetzelfde is?

Wie heeft een antwoord?

Deze bijdrager op Linkedin stelt terecht de vraag waarom we gebouwen van meer dan 100 jaar oud wel beschermen, maar bomen van meer dan 100 jaar oud nog iedere dag gekapt worden. We hebben als mensheid echt ergens een afslag gemist.

2024: Jaar van het bos

Laten we in 2024 dan nog eens wat extra bomen planten. Ik weet wel een plek: het voedselbos dat bij Weij gaat verschijnen!

Advies van een boom

Goede adviezen.

Jetten voert internationale groep tegen fossiele subsidies aan

Dit zijn stappen in de goede richting. Als er een begin wordt gemaakt, wordt het eenvoudiger om er ook vervolg aan te geven. Het geeft in ieder geval hoop dat verandering steeds dichterbij komt.

Bio voor de bühne

Thuis kopen wij vrijwel alles biologisch. Bio presteert op vrijwel alle vlakken beter dan gangbare voedselproductie. Het dierenwelzijn is hoger, de uitstoot is lager, de voedingswaarde is hoger en de druk op milieu is lager. Daarbij is biologisch het enige wettelijke keurmerk dat door een onafhankelijke partij (namelijk SKAL) gecontroleerd wordt. Daarmee is het bijzonder dat de biologische sector niet geholpen wordt om groter te worden. Gelukkig lopen er veel idealistische realisten in de sector rond die dag in dag uit werken aan gezond eten uit een gezonde omgeving.

--

De kijktip

How To Force Your Brain To Crave Doing Hard Things

Deze video geeft een soort framework voor het begrip motivatie. Het doel ervan is om meer grip te krijgen op factoren die jouw intrinsieke motivatie kunnen vergroten. Het gaat dan om de volgende vijf: nieuwsgierigheid, meesterschap, hoger doel, autonomie en iets wat ze hier autotelicity noemen. Die laatste heeft iets te maken met dat je de taak die je uitvoert gewoon fijn vindt om uit te voeren. 

Interessant framework waarin ik best wat zaken herken. Bij het opzetten van de zelfoogsttuin ontbrak het me niet aan motivatie. Nu kan ik beter duiden waarom dat zo is.

Over hulp, microbioom, grootouderschap, klimaatrisico's en het verschil maken

Nog maar weer eens een overzichtsfotootje van de tuin. Met het winterklaar maken zijn we een aardig eind op streek. Veel akkertjes liggen in het plastic of staan vol met groenbemesters. Hier en daar staat de laatste oogst nog in de bedden. Maar het einde van het oogstseizoen is in zicht.

Ik hoop dat de gemeente komende week blad kan leveren. De bladval is laat dit jaar. Ze ruimen veel blad in de parken van Maassluis en dat blad kan ik goed gebruiken. Want de resterende bedden zou ik het liefst mulchen met organisch materiaal. We gaan zien of dat lukt. 

Afgelopen vrijdag kregen we nog even een test voor ons drainagesysteem dat (gelukkig) onder de tuin ligt. Er stonden best wat bedden door de vele regen van vrijdagmiddag helemaal onder water. De drainage doet goed werk, want de volgende dag was het meeste alweer weggezakt. Tegelijkertijd moet ik ook constateren dat er nog veel water gaat vallen. November ziet er niet bepaald droog uit. 

De klimaatmodellen zeiden het al. De zomers worden droger en de winters worden natter. Nou dat krijgen we te weten, zeg.

Er is ook goed nieuws! Het vervoeren van het kasje is gelukt. De wanden liggen nu achterin de tuin te wachten tot ze weer in elkaar gezet worden. Een buurman van mijn vader kon een wagen regelen waar het allemaal op paste. En twee oogstgenoten waren bereid om te helpen sjouwen. Met vereende krachten krijg je een hoop voor elkaar. Fijn om mensen om je heen te hebben die willen helpen!

--

De leestips

Microbiomen van groenten en fruit verhogen de diversiteit van het humane microbioom!

Alles is met alles verbonden. En de mens staat niet boven de natuur, maar maakt er gewoon onderdeel van uit. Als je goed voor jezelf wilt zorgen, moet je goed voor je (natuurlijke) omgeving zorgen.

Primal Grandparenting: Tips and Thoughts

Leuk om te lezen. Bij die halte ben ik nog niet, maar als ik terugkijk op hoe snel mijn kinderen groot zijn geworden, is het dichterbij dan ik wellicht denk. De rol van grootouder lijkt me ook een heel boeiende rol om te spelen.

Koolstofopname in Europese bossen onder druk door droogte

Met deze wetenschap kunnen we twee dingen doen. Stoppen met bomen planten omdat het toch niet helpt. Óf: veel meer bomen planten omdat er veel meer nodig zijn om het te laten helpen. Ik kies dan liever voor dat laatste. Want bomen koelen de omgeving, zijn goed voor de biodiversiteit en fijn om naar te kijken. En trouwens, als er geen droogteperiode is, halen ze natuurlijk wél CO2 uit de lucht.

Plant in het zonnetje: vier eetbare heesters

Informatief. Voor als je van voedselbosplanten houdt.

De wintervoorraad.

Dit blog volg ik al een paar jaar. Deze post vind ik erg inspirerend. Het geeft een beeld van wat er voor nodig is om jaarrond uit eigen tuin te kunnen eten. Je moet dan namelijk een wintervoorraad aanleggen.

Toezichthouder: neem klimaatrisico's mee in huizenprijzen

Is dit nu een teken dat we langzamerhand met zijn allen wakker worden met betrekking tot de maatschappelijke kosten die klimaatverandering met zich meebrengen?

Pawpaw (Asimina Triloba) : een verrassende, exotische vrucht voor in je moestuin

Informatief stukje over pawpaw. Een boom/struik die in veel voedselbossen wordt aangeplant. 

Circle of Life-coalitie werkt aan meer ruimte voor dode dieren

Belangrijk werk.

Pillen, Poen en Penen

Weer een interessante bijeenkomst van voedselfamilie Zuid-Holland. Ik weet nog niet of ik ga, maar dat heeft niets te maken met het onderwerp, maar vooral met een volle agenda.

Geen ruimte meer voor bevers in natte natuurgebieden Noord-Nederland

Als denkoefening moet je voor de grap eens de rollen van mensen en bevers in dit artikel omdraaien. Dan zouden bevers praten over mensen die probleemmensen zijn. En dan zouden ze zeggen dat mensen echte territoriumdieren zijn. Er zijn niet genoeg huizen voor mensen dus de enige oplossing is om ze af te schieten. Hoe vervelend de bevers dat ook vinden. Maarja, het gaat natuurlijk wel om mensenwelzijn.

Oktober brak wereldwijd opnieuw warmterecord, en niet zo'n beetje ook

Zorgwekkend.

Meer dijken voldoen niet, versterking kost tientallen miljarden extra

Nog zo’n teken dat klimaatverandering simpelweg geld kost.

Nederlanders zijn uniek in de gedachte dat we geen verschil kunnen maken.

Wat doe jij om te helpen klimaatverandering tegen te gaan?

Laat ik maar beginnen met zeggen dat ik me zorgen maak. Wij doen thuis zuinig met energie, we hebben ons huis geïsoleerd, zonnepanelen aangeschaft, we gebruiken de auto zo min mogelijk en eten lokaal en/of biologisch. Ik heb ook mijn woon-werkafstand flink ingeperkt. Dat heeft ook andere voordelen, overigens.

Een op de vijf planten en dieren Europa met uitsterven bedreigd

Niet alleen aan klimaatverandering moeten we iets doen. Verlies van allerlei planten en dieren heeft ook aandacht nodig. Zonder natuur zijn we als mens nergens. We zijn ook gewoon deel van het ecosysteem Aarde. En als dat veramt of wegvalt, houdt het voor ons ook op.

Inheemse planten: fluitenkruid

Daarom heeft het dus fluitenkruid. Je kunt van dit voorjaarsbloeiende plantje fluitjes maken.

Betere blik op biodiversiteit met miljoenenproject

Ik zou voor dit project zo af en toe best wat monsters willen nemen op het terrein van De Groentemeester en Weij. Zo kunnen we helpen om gegevens te verzamelen. En dan wil ik de resultaten van onze monsters natuurlijk wel teruggekoppeld zien.

Zijn de dagen van de ijskap op West-Antarctica geteld?

De zeespiegelstijging komt er.

--

De kijktip

It doesn’t matter if you fail. It matters *how* you fail.

Kortom: als je iets wil leren, maak fouten. In deze video wordt uitgelegd hoe je het beste fouten maakt om er van te leren.

Over groots vereenvoudigen, onderwijskeuze, voedselbossen, klimaat, geefeconomie en bladval

Wat heeft het veel geregend afgelopen week! De regenmeter bij De Groentemeester kan tot 40 mm op een dag meten. Na afgelopen donderdag liep hij bijna over. Er was ruim 45 mm gevallen. Dat betekent dus dat er 45 liter water per vierkante meter is gevallen. Dat is viereneenhalve emmer water. Per vierkante meter. De tuin is ongeveer een halve hectare, 5000 vierkante meter dus. Daarmee is er dus 22.500 liter water gevallen in de tuin. Kortom: best nat dus!

Langzamerhand beginnen we te merken dat de bodem wel echt verzadigd is. Er ligt gelukkig een drainagesysteem onder de tuin. Dat doet nu goed werk, want op een paar plekken na die erg nat en modderig zijn, blijft er geen water op het land staan. Nog niet, in ieder geval. Hopen dat dat zo blijft.

Ondanks de nattigheid blijft de oogst onverminderd groot. Op de foto zie je de oogstlijst van deze week staan. Een aantal groenten komt uit de voorraadkamer. Zo hebben we aardappels, uien, pompoenen en knoflook allemaal al eerder geoogst. Maar veel staat er ook nog op het land. We kunnen nu flink aan de winterwortel, pastinaak en wortelpeterselie. Ook prei, boerenkool, palmkool en knolselderij staan er nog volop. En we zijn bezig met de laatste oogsten van venkel, snijbiet, rucola en veldsla. Tot vorige week hebben we ook nog ruim sperziebonen kunnen oogsten. En zelfs de paprika bleef het buiten erg lang doen. Die laatste twee hebben we afgelopen week maar wel geruimd om de bedden winterklaar te maken.

We gaan nu nog drie weken oogsten en daarna houdt het voorlopig even op. Op 27 november valt de laatste oogstdag. Daarna gaan we de balans opmaken en ons zo langzamerhand voorbereiden op het volgende oogstseizoen. Daar borrelen de ideeën al weer voor boven, maar eerst komt er een periode van rust. Ook fijn!

--

De leestips

Marc Siepman werkt nooit meer voor geld. “Het idee dat je financieel onafhankelijk moet zijn is onmenselijk”

Zo kan het dus ook. Aantrekkelijk idee, die geefeconomie.

Patrick Steenks is Klimaatburgemeester van Maassluis

Goed zo, Maassluis heeft een klimaatburgemeester!

Duurzame Kieswijzer 2023

Voor wie nog wat duurzaam stemadvies nodig heeft. Eén ding is hieruit wel meteen duidelijk. Voor aandacht voor duurzaamheid (en daarmee onze toekomst) moet je niet bij de VVD zijn.

On battling misinformation

Inoreader is inderdaad een handige tool om op de hoogte te blijven. Iedereen zou moeten leren omgaan met rss-feeds. Daar zou het onderwijs een rol in moeten spelen in het kader van mediawijsheid en digitale geletterdheid.

Dijkgraaf schrijft aan havisten en vwo'ers: kies eens een mbo-opleiding

Goede actie van deze minister. Het is belangrijk dat je kiest wat je leuk vindt om te doen. En… staar je niet blind op déze keuze op dít moment. Want je kunt altijd weer opnieuw kiezen. Voor iets heel anders als je dat leuk vindt. Ik weet waar ik het over heb in dat kader.

Quote 500: meer miljardairs, gestegen ondergrens en politieke donaties

Zielig dat die miljardairs dan ineens gaan doneren aan de VVD omdat ze bang worden voor de opmars van links. Misschien is het gewoon wel rechtvaardig als rijkdom een beetje eerlijker verdeeld wordt, zou je zeggen. En misschien heeft het kapitalisme in zijn huidige vorm zijn langste tijd gehad?

Voedselbossen: bodem, biodiversiteit, biomassa, business & beweging (pdf)

Voedselbos Vlaardingen doet ook mee aan dit monitoringsprogramma. De eerste resultaten zijn in dit leesbare rapport gepubliceerd.

Amerikaanse topklimatoloog: we hebben CO2-probleem veertig jaar onderschat

Niet echt nieuws om vrolijk van te worden. Als dit waar is, wordt snel actie ondernemen nóg belangrijker. Er zou begonnen kunnen worden met het stoppen van alle fossiele subsidies. En als steeds meer mensen de auto nou eens lieten staan… of gaan werken in de gemeente waar ze wonen. En misschien waren de digiborden in klaslokalen energiegewijs toch niet zo’n goed idee. Zomaar een paar voorbeelden waar we vandaag nog mee aan de slag kunnen.

Fietstellers gezocht!

Voor wie wil bijdragen aan een beter beeld over het aantal fietsers in Maassluis. Als we naar mobiliteit in Maassluis kijken, krijgt de auto vaak meer aandacht in de ruimtelijke inrichting. Wat mij betreft moet dat veranderen naar een beeld dat de fietser centraal zet. Deze oproep draagt daar aan bij.

Szechuan peper kweken van je eigen szechuan peper plant

Deze peper staat in veel voedselbossen.  Zo ook in voedselbos Vlaardingen. Het is eigenlijk best een leuk idee om ook zo’n struik bij De Groentemeester neer te zetten.

Computer herkent krekel - en meer

Het is heel knap wat er met AI-technologie in kaart gebracht kan worden. En misschien ook wel heel nodig. Maar kunstmatige intelligentie heeft ook ontzettend veel energie nodig. Ik zie niet in hoe we ons energieverbruik wereldwijd kunnen verminderen als we zo veel geloof blijven houden in energie slurpende technologie als oplossing. Energiegewijs leven we nu op de pof. Dat houdt een keer op.

Komend plantseizoen 250 hectare nieuw bos op Staatsbosbeheer-terrein

Doe in Zuid-Holland nog maar een beetje meer bos. Bijvoorbeeld in het gebied tussen Vlaardingen en Maassluis. Daar passen nog best wat bomen bij. Met Voedselbos Weij gaan we daar ook aan bijdragen.

Dilemma: rechten voor de natuur of plichten voor de mens

Interessante discussie die hier vrij genuanceerd is uitgeschreven.

Getijdenpark Keilehaven Rotterdam wint Award Natuurinclusief Bouwen en Ontwerpen van Vogelbescherming

Bij Maassluis zou ook zo’n getijdenpark verschijnen. Maar ik weet eerlijk gezegd niet wat de status is van dat idee. Ik weet ook eerlijk gezegd niet zo goed wat ik me moet voorstellen bij een getijdenpark. Uit dit artikel begrijp ik dat ik over een tijdje in Rotterdam kan gaan kijken hoe dat eruit ziet. Misschien dan toch maar eens langs gaan daar.

Herfstkleuring en bladval twee tot drie weken later dan normaal

Ja, de bladval is laat. Dat valt mij vooral ook op omdat ik blad wil gebruiken om de groentetuin mee te mulchen. Ik heb daar een afspraak over staan met de gemeente. Maar zij kunnen natuurlijk pas blad brengen nadat het gevallen is.

In dit artikel noemen ze trouwens ook dat de herfst steeds later komt, en feitelijk komt het er dan op neer dat de zomer -en daarmee het oogstseizoen- steeds langer wordt. Dat is niet per se nadelig.

--

De kijktip

The Great Simplification | Film on Energy, Environment, and Our Future

Interessante video over onze plek in de tijd als mensheid. We zijn de batterij van de aarde aan het opmaken en kunnen hem daarna nooit meer snel genoeg opladen om aan de energiebehoefte van onze tijd te voldoen. Volgens de makers van deze video leidt dat onontkoombaar tot de Grote Vereenvoudiging. 

Het sluit in zekere zin wel aan bij wat ik al langer denk: we gebruiken veel te veel energie om onze leefstijl te kunnen volhouden. We overschrijden constant alle ecologische grenzen en de meeste mensen lijken zich daar niet eens bewust van te zijn. Op een gegeven moment zal de wal het schip keren. En in deze video noemen ze dat dus The Great Simplification. Ik vind het geen gekke gedachte.

Over een oude kas, ontbossing, klimaatweek, natuurwerkdag en bevers

Kijk eens, wat een gelukkie! 

In de achtertuin van een nicht van mijn moeder stond deze oude kas. Haar vader is onlangs overleden en hij gebruikte deze kas de laatste tijd alleen nog maar als kippenhok. De kippen zijn inmiddels weggedaan en zij wilde ook van de kas af. En via-via hoorde ik dat.  En wat een gelukkie: ik mag de kas hebben als ik hem zelf kom afbreken. 

Ik kan dit kasje goed gebruiken bij De Groentemeester. Ik heb daar al een klein kweekkasje dat ik vorig jaar uit de Maatwerk Moestuin mocht meenemen. En dat kasje heb ik goed kunnen gebruiken voor de opkweek van groenten. In het voorjaar staat hij dan helemaal vol met allerhande voorgezaaide groenteplanten. Ik heb er tuinbonen, peulen, kapucijners, doperwten, NZ-spinazie, mais, paprika, meloen, komkommer courgette en pompoen in opgekweekt. 

Maar ergens in het seizoen kwam ik ook ruimte tekort. Want ik wilde de bloementuin gaan opstarten. Maar ik had eigenlijk geen ruimte voor de trays waar ik ze in wilde voorzaaien.

Komende jaar zal dat dus anders zijn. Want als het lukt om deze kas netjes uit elkaar te halen en op het terrein van De Groentemeester weer op te bouwen, dan heb ik een aparte kas voor de opkweek van bloemen. En die ruimte kan ik dus goed gebruiken. Wat een gelukkie!

...

Het is inmiddels gelukt om vrijwel al het glas er heel uit te krijgen. Het dak is er af. En komende week ga ik de wanden van de kas van elkaar losmaken. Ik ben nog op zoek naar een manier om die wanden in zijn geheel te vervoeren. Als er iemand in mijn netwerk is, die daar middelen voor heeft, houd ik me aanbevolen. De wanden meten maximaal 3.30m bij 2.90m. De afstand waarover het vervoerd moet worden is ongeveer 5 km. Wie helpt?

--

De leestips

Wetenschappers: 'Aanpak klimaatbeleid te aarzelend en weinig effectief'

Er wordt aan alle kanten meegedacht over hoe we om moeten gaan met de dreigende klimaatverandering. Hoe langer we wachten met effectieve acties, hoe gevaarlijker de toekomst wordt en hoe duurder het zal zijn om het op te lossen. Als het tegen die tijd nog opgelost kán worden.

'Ontbossing wereldwijd toegenomen, ondanks beloftes van wereldleiders'

We zijn er nog lang niet. Mensen vinden het heel moeilijk om goede voornemens daadwerkelijk in de praktijk te brengen. Laten we hopen dat het uiteindelijk wel lukt. Hoe eerder, hoe beter.

Air France-KLM boekte hoogste kwartaalwinst ooit

Hopeloos dit. We moeten niet méér gaan vliegen, maar steeds minder. Dit is niet iets waar vliegmaatschappijen trots op moeten zijn. We maken de wereld er niet beter op als we zoveel energie blijven verbruiken.

Het uitbannen van haast. En andere manieren om tot rust te komen

Dit stukje over rust richt zich wel heel erg op de beoefenaar van een kantoorbaan. Kom eens meewerken in de tuin. En ervaar dat pauze en plicht veel dichter bij elkaar liggen dan je zou kunnen denken.

Wereld Natuur Fonds gaat illegale ontbossing tegen met AI-systeem

Er wordt ook iets gedaan tegen de toegenomen ontbossing. Hier wordt een systeem op basis van kunstmatige intelligentie genoemd dat ervoor zorgt dat ontbossing gestopt kan worden voordat het plaats vindt. Dat doet mij denken aan de film Minority Report.

Nationale Klimaatweek voor meer natuur

Mooie programma’s van het Wereld Natuur Fonds om de natuur een steuntje in de rug te geven.

Doe mee met de Natuurwerkdag in het voedselbos op 4 november

Komend weekend zijn de Natuurwerkdagen. Voedselbos Vlaardingen doet daar aan mee. Als je het leuk vindt, kun je ook  komen helpen.

Hup voor de heg en de haag

Het is nu de ideale tijd om die lelijke schutting eens te vervangen voor een mooie heg of haag. In dit artikeltje geven ze zelfs een hele lijst van inheemse planten die daar geschikt voor zijn.

De week van de bever

Dit herinnert ons eraan dat actie ondernemen werkt. De bever was compleet verdwenen uit Nederland en is inmiddels weer een vrij algemene soort. De natuur is veerkrachtig en met de juiste ingrepen kunnen we haar weer laten floreren.

Natuurherstelkracht door bevers vanuit de ruimte zichtbaar

En nog wat meer achtergrondinformatie over dit opmerkelijke dier. Het blijkt een bondgenoot te zijn in de strijd tegen klimaatverandering en zelfs bij te dragen aan het oplossen van het stikstofprobleem.

Regenerative Rainmaking

Met de juiste maatregelen kunnen we de natuur substantieel helpen om landschappen beter leefbaar te maken. Gelukkig ontstaat daar steeds meer kennis over.

Nationale klimaatweek 2023

Komende week is het Nationale Klimaatweek. Door het hele land zijn er klimaatburgemeesters actief om mensen te betrekken bij duurzame keuzes die een ieder van ons kan maken. En er worden op veel plekken activiteiten georganiseerd. Doe je ook mee?

--

De kijktip

Het Israëlisch-Palestijns conflict uitgelegd | De Avondshow

Fijn om een keer zo’n samenvatting te krijgen. Bizar dat de Britten ooit bedacht hebben dat ze wel even land konden weggeven dat niet eens van hun was. En nu zit de wereld met de gebakken peren.

Over compostbakken, verkiezingsprogramma's, klimaatdemonstratie en zorgen voor je omgeving

Aan het begin van de week begon het eigenlijk met het slaan van 8 palen. Ik had al langer het voornemen om in de hoek van de zelfoogsttuin een compostplaats te maken. Het klassieke systeem met drie bakken. Je kunt dan de hoop steeds keren door het naar de volgende bak te scheppen.

Zo gezegd, zo gedaan. Ik vroeg vrijwilligers Kees en Rob op maandag om in ieder geval de palen netjes te gaan neerzetten. En dan zouden we daarna wel verder zien.

's Avonds appte Kees me of hij het de volgende dag kon komen afmaken. We hadden hout en schroeven die we konden hergebruiken. Dus ja, graag! Aan het eind van de dinsdagmiddag stond daar opeens een heuse compostbak. Erg blij mee. En precies op tijd, want zo langzamerhand zijn we bezig met steeds meer groentebedden afoogsten om er groenbemesters in te gaan zetten. En van de gewasresten kunnen we op deze plek nu dus mooi compost gaan maken.

--

De leestips

Canada voorloper in het afschaffen van fossiele subsidies, 'maar ook daar is het nog vaag'

Er lijkt zo langzamerhand wel wat beweging te komen. Maar het gaat zo tergend langzaam…

Partij voor de Dieren: pak vergunningen Tata Steel en Chemours af

Iedere week een persconferentie over klimaat door de minister-president. Dat is ook een idee.

GroenLinks en PvdA combineren idealen in verkiezingsprogramma

Wat is eigenlijk de beste manier om bureaucratie te verminderen?

Peilingwijzer: partij Omtzigt grootste, gevolgd door VVD en PvdA-GL

Kan de NOS hier alsjeblieft mee stoppen, met die peilingwijzer? Ik zou goede verslaggeving over de inhoud van de programma’s op prijs stellen, in plaats van populariteitslijstjes en verslagen van machtsspelletjes. Maarja, dit soort artikeltjes is natuurlijk veel makkelijker te produceren en waarschijnlijk klikken mensen hier lekker op door.

Volt wil radicale veranderingen en 'ander mensbeeld'

Dat is pas progressief. 

Zomer 2023 wereldwijd met afstand de warmste ooit gemeten

En er zijn dus nog steeds mensen die zeggen dat het niet steeds warmer wordt op onze planeet. Dat begrijp ik niet.

De dilemma’s van het demonstreren, hoe ver mogen actievoerders gaan?

Heldere uitleg over het demonstratierecht.

“Plantaardig eten is niet risicovol, het is alleen nieuw”

Ze hebben hier wel een punt dat er vooral over ‘tekorten’ wordt gesproken als je geen vlees meer zou eten. Dat is ook mijn eerste associatie. Er zou meer onderzoek gedaan moeten worden. En dan zonder dat de voedingsindustrie zich ermee bemoeit.

Over de impact die vlees op het klimaat heeft, heb ik een andere mening. Je zou je vlees met zorg moeten kiezen. Denk dan aan kleinschalige productielocaties die dieren gebruiken om het ecosysteem te verbeteren en te verrijken. Kijk bijvoorbeeld naar Boeren in het Bos.

Visuele cadeautjes speciaal voor jou (en je omgeving)

Overzicht van handige gratis praatplaten over voedselbossen en andere onderwerpen.

NAM wil nog meer boren onder de Waddenzee, maar wie zit daarop te wachten?

Onvoorstelbaar eigenlijk. Veel Nederlanders vinden iets van verstoring van natuurgebieden zoals het Amazonewoud of het Great Barrier Reef. Daar zou dan iets aan gedaan moeten worden door lokale autoriteiten. Maar we hebben dus ook ons eigen unieke ecosysteem, de Waddenzee. Daar moeten we voor zorgen, we moeten het niet stuk maken voor tijdelijk economisch gewin. Anders doen we het net zo slecht als de mensen in die verre oorden.

--

De kijktip

1 Year Ago We Designed This Empty Land, Here's How

Deze mensen weten heel goed waar ze mee bezig zijn. Erg knap.

En wat fijn om zo mee te kunnen leren over permacultuur op basis van een concreet project.