maandag 6 januari 2014

Breng eens een bezoek aan Vincents Tekenlokaal #Tilburg

In Tilburg waren wij in de kerstvakantie. Zeer aanbevelenswaardig is een bezoek aan Vincents Tekenlokaal. In het voormalig schoolgebouw waar Vincent van Gogh les heeft gehad is een ruimte gecreëerd waar kinderen van harte lust kunnen tekenen. Tafels, muren en andere oppervlakken mogen beschreven en betekend worden. Mijn kinderen (5 en 6 jaar) hebben zich er uitermate goed vermaakt. En ik ook.

Er was namelijk ook een digitaal tekenlokaal. Een modern ingericht lokaal met een groot scherm aan de muur en voor iedere deelnemer een Wacom Tekentablet. Voor wie dat niet kent: het is een computerscherm waar je met een digitale pen op kunt tekenen. De tablet is in verschillende standen te zetten zoals je dat met een geavanceerde tekentafel ook kunt. Op de computers was het programma Artrage geïnstalleerd. In combinatie met het tekentablet (echt anders dan een iPad hoor), maakte dat programma het mogelijk om het gevoel te krijgen dat je met echte verf aan de slag ging. Alleen zonder de rommel achteraf. En beter nog, als je iets fout deed, kon je gewoon de knop 'ongedaan maken' gebruiken. Kom daar maar eens om bij het maken van een echt schilderij.

Thuisgekomen ben ik eerlijk gezegd meteen op zoek gegaan naar de kosten voor zo'n tablet en het programma. Dat zette me meteen met beide benen op de grond. Van dat geld kan ik een hoop keer heen en weer naar Tilburg, zullen we maar zeggen. (De entree voor Vincents Tekenlokaal is maar 2,50 euro.)
De kosten voor het programma vielen wel mee. Maar een tekentablet is echt heel duur. En zonder tekentablet is dat programma niet zo zinvol. Een compromis werd het: voor de iPad is er ook een app van ArtRage. Die app kan hetzelfde als het programma. Je vinger is alleen dikker dan de pen, en dat maakt heel nauwkeurig werken moeilijker dan op zo'n echte tekentablet.

Voor gebruik in het onderwijs vind ik de ArtRage app zeer zeker de moeite waard. Een beter tekenprogramma ben ik nog niet tegengekomen.

De afbeelding bij deze blogpost laat trouwens de creatie zien die ik in Vincents Tekenlokaal gemaakt heb.

maandag 23 december 2013

Winterstop

Dit is het laatste blogberichtje van dit jaar.

De zomerstop die ik sinds twee jaar inlas op dit blog, bevalt goed. Niet omdat bloggen me tegenstaat, of omdat ik daar geen zin in zou hebben. Maar zo'n bewuste periode offline maakt dat je makkelijker afstand neemt en ruimte creëert (in je hoofd) voor andere dingen.
Om die reden plan ik vanaf vandaag een winterstop in, maar die zal niet zo lang duren als de zomerstop. Vanaf 6 januari kun je hier weer rekenen op nieuw leesvoer.

Voor nu wens ik al mijn trouwe én nieuwe lezers fijne kerstdagen en een inspirerend nieuwjaar.

Hoe evalueer je blogs in het onderwijs? Rubrics!

Stel, je wilt starten met het inzetten van blogs, wiki's of andere web 2.0 tools. Ik kan me voorstellen dat je een stelopdracht in die vorm giet. Of een verwerking van een geschiedenisles. Tijdens een project kun je leerlingen op die manier laten samenwerken. Er zijn, denk ik, genoeg voorbeelden te verzinnen waarbij web 2.0 middelen zinvol zijn om in te zetten.
Naast de gewone lesdoelen uit de leerlijnen van de vakken, train je ook gelijk informatievaardigheden, mediawijsheid, creativiteit, kritisch denken en ict-vaardigheden. Als je je onderwijsontwerp goed aanpakt, leer je ze ook (virtueel) samenwerken, feedback geven en metacognitieve vaardigheden ontwikkelen.
Als je ervoor kiest om blogs en wiki's in te zetten, moet je wel op zoek naar een manier om het gebruik ervan te kunnen evalueren.

Richard Byrne verwijst op zijn blog naar een website van de University of Wisconsin die daarvoor rubrics inzet. Dat lijkt mij een zinvolle manier om te beoordelen in hoeverre de tools zinvol of juist worden ingezet. Het voorbeeld dat over blogs gegeven wordt (afkomstig van de University of Wisconsin) , stelt de volgende beoordelingscriteria voor:
1. Content en creativity
2. Voice
3. Text Layout, Use of Graphics and Multimedia
4. Timelines and Tags
5. Citations
6. Quality of Writing and Proofreading

En aan die criteria koppelen ze dan vier functioneringsniveaus. (Meer informatie over het gebruik van rubrics.)

Ik denk dat de beoordelingscriteria niet zo maar één op één kunnen worden overgenomen in iedere onderwijssituatie. Het hangt mijn inziens van je les (of lessenserie) en de doelen die daarin belangrijk zijn, op welke punten je het gebruik van blogs en wiki's wilt beoordelen. Maar onder het mom van 'goed voorbeeld doet goed volgen' wilde ik dit voorbeeld toch even noemen.

Als je al blogs inzet in je onderwijs zou ik het leuk vinden als je een berichtje achterliet. Hoe evalueer jij het gebruik van blogs?


(bron plaatje)

woensdag 18 december 2013

Mendeley, Evernote voor academici

Door een medestudent werd ik gewezen op het bestaan van Mendeley. Dat is een programma cq. webdienst waarin je bronnen voor wetenschappelijk onderzoek kunt beheren. Ze noemen zichzelf een referencemanager.
Als je zoals ik een paper moet schrijven, of je doet (wetenschappelijk) onderzoek, dan moet je je gebruik van bronnen kunnen verantwoorden. Daar zijn allerlei regels voor. Wij moeten binnen de master gebruik maken van de APA regels.
Het op orde houden van alle bronnen die je leest en de bronnen die je wilt gebruiken, is best nog een klus op zichzelf. En daar is Mendeley erg handig voor. Kijk maar eens naar onderstaand filmpje:



Het mooie aan Mendeley is dat het vrijwel helemaal crossplatform werkt. Je slaat je bronnen op in je web-account. En zowel op je pc, als op je iPad/iPhone (en als je wilt ook je mac), wordt de boel gesynchroniseerd. Het werkt net zo goed als Evernote.
Je kunt de pdf's in Mendeley van notities voorzien. En er is een plugin voor Word zodat je makkelijk je bibliografie kunt samenstellen.

Het lijkt mij echt een aanrader. Ik heb ook gelijk een account aangemaakt en de apps en software op mijn verschillende apparaten gedownload.

Ik vergeet nog te zeggen dat het helemaal gratis is. Dat houdt natuurlijk wel in dat ze data van je bijhouden. Volgens de privacy policy wordt die data geaggregeerd gebruikt, d.w.z. dat het niet tot jouw persoon is terug te leiden. En het gratis account is beperkt in opslagruimte. Als je meer dan 2 Gb wilt kunnen opslaan, heb je een betaald account nodig.



dinsdag 17 december 2013

4 stappen van scaffolding #inhmli

Op het blog van Mia MacMeekin staat een duidelijke infographic over het gebruik van scaffolding voor dieper leren. Zij gebruikt een les over mieren als voorbeeld. In een serie van 9 vragen bouwt ze steigers om leerlingen heen om hun kennis over mieren te vergroten. Die vragen zijn vervolgens bruikbaar voor ieder ander onderwerp dat je in je les aan de orde wilt stellen, zegt ze. (via Edudemic)

Toevalligerwijs mocht ik afgelopen vrijdag in het kader van de Master leren en innoveren een masterclass bijwonen over scaffolding gegeven door dr. Janneke van de Pol.

Zij vertelde dat bij scaffolding in het meest ideale geval 4 stappen doorlopen zouden moeten worden.
1. diagnosestrategieën (niveau bepalen)
2. diagnosecheck (klopt de niveaubepaling)
3. hulpstrategieën (geven van daadwerkelijke hulp)
4. begripscheck (is het begripsniveau van de leerling veranderd)

Als ik de negen fases van Mia MacMeekin daarnaast leg, vind ik het best moeilijk om daar die vier stappen in terug te zien. Ik zal ze één voor één langslopen.

1. Ask students a question
Oké, dat is duidelijk stap 1. Je probeert een diagnose te stellen wat het beginniveau is van de leerling.

2. Present a mystery for students to solve
Deze fase kan ik niet goed onderbrengen bij een stap. Met een beetje goede wil, zou je kunnen stellen dat het nog steeds niveaubepaling is dat je doet. Kunnen ze dit raadsel aan? Of niet?

3. Ask students to draw what they know
Dit is duidelijk ook stap 1. Je probeert er nog steeds achter te komen wat de leerling weet.

4. Give students ample time to research the mystery
Lijkt me ook niet echt onder te brengen bij een stap. Misschien ligt de stap van hulpstrategieën voor de hand omdat je na de niveaubepaling hulp zou moeten geven, of niet. Maar dit is duidelijk een poging om leerlingen het zelf te laten uitzoeken. Volgens mij zou je bij deze fase wel goed moeten kijken welke hulp nodig is.

5. Ask students to draw the mystery and the solution again.
Hier ben je al aan begripscheck aan het doen. Je wil weten wat ze inmiddels geleerd hebben.

6. Ask students to share their drawing with other students.
Dit heeft ook te maken met begripscheck, denk ik. Door het aan anderen uit te laten leggen, kun je beter bepalen hoeveel de leerlingen er zelf van snappen.

7. Ask students to pull all their ideas together in one drawing
Misschien is dit wel onder te brengen bij de hulpstrategieën. De hulp komt in dit geval niet van de leraar, maar van de medeleerlingen onderling. Ze komen elkaar te hulp.

8. Teacher patiently asks what if questions
Dit is begripscheck. Door het stellen van wat-als vragen, kom je erachter hoe groot het (nieuwe) begrip is geworden.

9. If students need more information, send them back to step 4, and start over untill the outcome of objective is reached.
Je kunt fase 8 als begripscheck van de cyclus zien. Maar daarmee kan meteen een nieuwe cyclus starten. Dat doe je eigenlijk, hier bij fase 9, het starten van een nieuwe cyclus. Dan heb je in fase 8 al meteen het beginniveau bepaald van de nieuwe cyclus.

In de masterclass zijn twee praktijkvoorbeelden behandeld. Daarmee werd al duidelijk dat het toepassen van de vier stappen in de praktijk best wat training vraagt. Leraren zijn geneigd om meteen hulp te gaan geven, omdat ze wel denken te weten wat het beginniveau is. Als je goed gebruik wilt maken van scaffolding, verdient het aanbeveling om je juist bewust te worden van de andere drie stappen uit het model.

Jeroen Bottema heeft van de masterclass een uitgebreid verslag op zijn blog gezet.

maandag 16 december 2013

6 tools voor het maken van infographics

Goedgemaakte infographics kunnen een bepaald principe in één oogopslag helder maken. De tools om mooie infographics te maken zijn ook gewoon beschikbaar. Dat is haast een uitnodiging om ermee aan de slag te gaan. Hieronder een lijstje dat ik vond bij Free Technology for Teachers. Zie dat blog voor een uitgebreidere toelichting per tool.
Op datzelfde blog vind je ook advies over het gebruik van infographics in het onderwijs. De auteur laat Randy Krum hierover aan het woord. Hij heeft een boek over infographics geschreven. Voor leraren in het basisonderwijs heeft hij het volgende advies als je je leerlingen met infographics aan de slag wilt laten gaan:

- Begin met grafieken. Eerst de taartdiagrammen, en de staaf- en lijngrafieken. Daarna kun je ze ook met andere vormen laten werken, zoals mindmaps. woordvelden en boomdiagrammen.

- Daarna geef je leerlingen de opdracht om bestaande infographics te herontwerpen. Ze hebben dan de data voorhanden, en hoeven alleen na te denken over het ontwerp. De volgende stap zou dan zijn om ze visualisaties te laten maken met eigen data.

Als je leerlingen (of jijzelf) op zoek zijn naar gratis materiaal om te gebruiken in de infographics, heb je misschien wat aan deze link naar e-learning.nl. Daar staat heel veel vrij te verkrijgen materiaal. (Veel breder dan alleen afbeeldingen, maar zie dat maar als bonus.)

 Je zou ook Glogster kunnen gebruiken om infographics te (laten) maken. Meer info hierover bij primaryedutech.com. Zij melden ook dat Glogster sinds kort een app heeft. Hiermee kun je je infographics op de devices van de leerlingen beschikbaar maken, of de 'Glogs' van de leerlingen op jouw mobiel uiteraard.

Als je wel eens gebruik van maakt van infographics in je les, zou ik het leuk vinden als je een berichtje achterliet. Dat kan hieronder via de opmerkingen of via het contactformulier op dit blog. Of als je het liever hebt, kan dat ook via Twitter.