Leestips t/m 29 augustus 2015

De eerste week 'gewoon' werken zit er weer op. Bijzonder hoe snel je weer aan het normale ritme went, vind ik altijd. Maar ook weer lekker.
Op naar de volgende vakantie. ;-)

Zoals al eerder vermeld, zullen de leestips niet meer zo strak en regelmatig op vrijdag verschijnen als voorheen. Ze komen ergens in of rond het weekend. Deze week dus op zaterdagavond.

In deze leestips aandacht voor het aanbod van FiberNL, een interessant bericht over belonen en straffen op HetKind, de aankondiging van de videoclip die hoort bij de kinderboekenweek en twee interessante artikelen op informED. Eén daarvan gaat over het effect van peerteaching door leerlingen. Aanbevelenswaardig.
Wilfred Rubens bespreekt een artikel dat beschrijft dat de verwachtingen die rond ICT-toepassingen geuit worden, vaak een beetje overspannen zijn. En Maurits Knoppert komt met een praktische handreiking om het aanvragen van nieuwe wachtwoorden te stroomlijnen. Handig voor beheerders van Office365-omgevingen.

Voor ieder wat wils dus. Pik eruit wat je kunt gebruiken, en negeer de rest.

Nog een goed vervolg van het weekend gewenst.

FiberNL biedt scholen 'gratis' glasvezel - Henk Boot op Computable
"De onafhankelijke Nederlandse aanbieder van internet, telefonie en televisie via het glasvezelnetwerk, FiberNL, biedt scholen een 'kosteloze' glasvezelverbinding. Daarmee lijkt de aanbieder gehoor te geven aan de noodkreet van de PO-raad, die recent bekend maakte dat het met de glasvezelverbindingen in het onderwijs slecht gesteld is. Als tegenprestatie eist FiberNL wel een vooraf bepaald aantal afgesloten abonnementen voor glasvezel in de regio van de deelnemende scholen." Lees verder...

Learning to Ask Better Questions: 12 Tricks - Saga Briggs op informED
"There’s plenty of literature on how to ask other people questions, but what about directing questions to ourselves? We can ask our students all the tricky questions we can think of, hoping to boost their critical thinking skills, but the ability to ask questions oneself–rather than just answering them–separates true learners from the rest." Lees verder...

Als leerlingen betrokken zijn in een activiteit, dan disciplineren zij zichzelf - Rikie van Blijswijk op HetKind
"Straffen en belonen is in de geschiedenis van het onderwijs een geaccepteerd verschijnsel. De leerling dient ‘gedisciplineerd’ te worden en daarbij is de macht van de volwassene groot. Pedagogen als Rousseau, Montessori, Korczak en vele anderen hebben in de loop der tijd afstand genomen van deze aanpak. Zij handelden vanuit respect voor en gelijkwaardigheid aan de ander. En waar wederzijds respect en goede relaties ontstaan, wordt het denken over discipline en straf ook anders." Lees verder...

Raar maar waar videoclip - Yurls weblog
"Kinderen voor Kinderen produceerde ook dit jaar een videoclip bij het thema van de Kinderboekenweek. Dit jaar is het thema Raar maar waar. Naast de videoclip is er een dansinstructie, een karaoke-versie en een lesbrief, maar dit jaar zijn er ook video’s van proefjes die kinderen kunnen doen." Lees verder...

Weer geen 'revolutie' in het onderwijs dankzij ICT - Wilfred Rubens op te-learning.nl
"Keer op keer voorspellen voornamelijk Angelsaksische vertegenwoordigers van de e-learning industrie dan wel publicisten dat een nieuwe technologie, of een door ICT-gefaciliteerde verandering, een revolutie zal veroorzaken in het onderwijs. Eind 2011-2012 was het de beurt aan massive open online courses. Dat blijkt -zoals zo vaak- weer erg tegen te vallen." Lees verder...

Op weg naar de middelmaat - Alfie Kohn over onderwijs en excelleren - Gabriëlle Jumaans en Annemiek Verbeek op Kroost.org
"Excelleren, achterstanden wegwerken, toptalent stimuleren: aan ambitie geen gebrek in de nieuwe onderwijsplannen van het kabinet. ‘Moreel abject beleid’, zegt de Amerikaanse onderwijsonderzoeker Alfie Kohn over het Nederlandse kabinetsbeleid." Lees verder...

Social digital workplace: 6 lessons learned bij KPN [case] - Teun Verheij op Frankwatching
"Werk verplaatst steeds meer naar het digitale domein. Medewerkers willen tools die dat faciliteren: tools om productiever te zijn, minder te hoeven e-mailen en makkelijker samen te werken. Daarvoor hebben we binnen KPN een intern platform, TeamKPN, dat we stap voor stap ontwikkelden van social platform naar een social digital workplace. Ofwel: van alleen communiceren naar communiceren en echt samenwerken. Daar was de tijd rijp voor. Maar daar ging ook wat aan vooraf. De lessons learned én de succesfactoren deel ik hier graag." Lees verder...

Gebruikers zelf hun wachtwoord laten resetten - Maurits Knoppert op Office365 in onderwijs
"Iedere beheerder krijgt regelmatig de vraag om een wachtwoord van een gebruiker te resetten. Op zich is het resetten niet heel veel werk, maar in grotere organisaties kan het veel meer werk worden.
Natuurlijk is met de komst van de admin app voor je telefoon dit proces nog eenvoudiger te regelen. Mooier zou het zijn als je als gebruiker gewoon zelf je wachtwoord zou kunnen resetten als je het niet meer weet. Zo hoef je niemand lastig te vallen en heb je binnen een minuut al een nieuw wachtwoord." Lees verder...

Why Peer Teachers Learn More - Anna Dabrowska op informED
"We’re hard-wired to learn from our interactions with others. Not only do we get information from listening to other people, we also learn a lot from teaching. According to Rolf Ploetzner, and his co authors on the paper Learning by Explaining to Oneself and to Others, “In research on collaborative problem solving and learning, it has repeatedly been demonstrated that teaching frequently leads to more complete and presumably better organized knowledge.”" Lees verder...

Slim lesgeven en Star Teachers

Bij Frans Droog op zijn blog vond ik een postje met de titel '9 manieren om te checken of je slim lesgeeft'. Hij vertaalde het weer uit een andere bron.

Samengevat zijn die negen manieren de volgende:
1. Je maakt veel kleine aanpassingen.
2. Je geeft geen les, je ontwerpt.
3. Je plant achterstevoren.
4. Je doet niet wat er gezegd wordt.
5. Je bent een feedback machine.
6. Je prioriteert continu.
7. Je verandert.
8. Je ziet leerlingen individueel.
9. Je leerlingen veranderen, allemaal.

Voor de toelichting per punt moet je toch echt even bij Frans gaan kijken. Het is de moeite waard om even te lezen. Als je als leraar beter wilt worden in je vak, dan helpen dit soort beschrijvingen volgens mij enorm.

Via HetKind kwam ik op een artikel uit dat ging over een lezing en een boek over 'Star Teachers of children in poverty'. Ik vind Star Teachers wel een mooie naam, overigens. Beter dan excellente leraren. Star Teachers klinkt als iets dat in de donkerte schittert en hoop geeft. Iets dat heel klein is, maar toch ook heel groot. Iets dat in zijn eentje niet zoveel voorstelt, maar die met zijn allen geweldig zijn.
In dat artikel legt de auteur uit dat een Star Teacher vooral één ding heel goed doet: hij maakt contact met zijn leerlingen. Hij zorgt dat hij ze kent. En daarmee onderscheiden Star Teachers zich van anderen. Hoe? Dan moet je dat artikel maar even lezen.

Het schooljaar is deze week (of vorige week, of volgende week) weer begonnen. Ik hoop dat veel leerlingen les gaan krijgen van leraren die het beste uit hen willen halen. En daarmee bedoel ik niet dat ze ze heel goed leren rekenen, of heel snel leren lezen. Dat is ook belangrijk. Maar ik hoop dat de leraren er voor zorgen dat die leerlingen zichzelf en hun mogelijkheden steeds beter gaan leren kennen. Zodat ze zichzelf kunnen worden. Als dat je lukt, geef je slim les en ben je wat mij betreft een Star Teacher.

Leestips t/m 22 augustus 2015

Het schooljaar is weer in de volledige breedte begonnen, wat mij betreft. De afgelopen week zijn bij ons op school de klassen weer ingericht. De nieuwe website van de Oosterleeschool is gelanceerd. (Dat was wel nodig ook...)  De computers zijn vrijwel allemaal weer aangesloten. En alle collega's hebben een iPad gekregen waardoor werken met Office365 straks nog makkelijker te doen is.

In onderstaande leestips wordt o.a. het nieuwsbericht genoemd over het aansluiten van alle scholen op glasvezel. De PO-raad vindt dat nodig. SCOH kiest ervoor om niet voor alle scholen glasvezel te realiseren, hoewel dat in Den Haag (tegen hoge kosten) wel mogelijk is via GlasLokaal. Wij gaan voor al onze scholen minimaal 'gewone' zakelijke breedbandverbindingen bij Ziggo afnemen met een snelheid van 130/30. Deze verbindingen zijn schaalbaar. Als er meer bandbreedte nodig is, kunnen we snel opschalen. Als er niet zoveel bandbreedte nodig is, kunnen we snel terugschakelen. Dat scheelt kosten ten opzichte van de meestal dure glasvezelinitiatieven van de overheid. Rondom het aansluiten van de scholen op de nieuwe Ziggoverbindingen heb ik de afgelopen week coördinatiewerkzaamheden gedaan. Half september zouden de meeste scholen met de nieuwe verbindingen moeten werken.

Verder in deze leestips onder andere artikelen over het schoolgebouw van de toekomst, een onderzoek naar leren leren, een programmeermodule in Squla, nieuws over de Office-apps en een bericht over verborgen functies op Facebook, Linkedin en Twitter.
De leestips zullen de komende tijd waarschijnlijk vaker op zaterdag dan op vrijdag geplaatst worden op dit blog. Als je via mail geabonneerd bent, krijg je ze een dag later in je mailbox.

Goed weekend.


Het schoolgebouw van de toekomst: ICT-rijk, activerend en faciliterend - Wilfred Rubens op te-learning.nl
"Hebben we in de toekomst nog wel schoolgebouwen nodig? Die vraag wordt mij af en toe gesteld. Mijn antwoord is altijd bevestigend. Ik verwacht wel dat zo’n schoolgebouw er anders uit zal gaan zien. Vandaag las ik een artikel dat een inkijk biedt in de fysieke leeromgeving van de toekomst. Deze leeromgeving is rijk aan technologie, gericht op actief leren, met veel ruimte voor het faciliteren van zelfgestuurd leren." Lees verder...

'Teveel scholen kampen met langzaam internet' - Nu.nl
"Te veel basisscholen kampen met een slechte internetverbinding. Daardoor dreigen volgens de PO-Raad 900.000 leerlingen verstoken te raken van modern onderwijs. 
De belangenorganisatie van het basisonderwijs roept het Rijk, de provincies en gemeenten op snel werk te maken met het aansluiten van alle scholen op glasvezelnetten voor snel internet." Lees verder...

Onderzoek: leer kinderen in groep 8 hoe ze zelf hun leren kunnen sturen - Welten Instituut op OU.nl
"De overgang van basisonderwijs naar voortgezet onderwijs is een van de grootste veranderingen in een schoolloopbaan. Door kinderen in groep 8 te leren hoe ze zélf hun leren kunnen sturen, zijn ze beter voorbereid op die overstap. Dat blijkt uit het onderzoek van Kelly Meusen, pabo-docent bij Avans Hogeschool en promovendus bij de Open Universiteit. Zij bood een grote groep leerlingen in groep 8 een aangepast lesprogramma en volgde de leerlingen tijdens hun eerste jaar op het voortgezet onderwijs." Lees verder...

Squla introduceert programmeer lesmodule voor kinderen - Vives.nl
"Squla biedt vanaf nu de mogelijkheid om spelenderwijs te leren programmeren met Scratch. Scratch is een programmeertaal ontwikkeld door de MIT universiteit uit de VS waarmee kinderen zelf online interactieve verhalen, spelletjes en animaties kunnen creëren. Squla is de eerste educatie uitgever die programmeren aanbiedt binnen het huidige curriculum voor basisschoolleerlingen in groep 4 tot en met 8." Lees verder...

6 redenen om moderne technologie in de klas te integreren, en 1 goede reden om er niet alle heil van te verwachten - Kris van den Branden op Duurzaam Onderwijs
"De invoering van moderne technologie is om diverse redenen van belang in het onderwijs van de 21ste eeuw. Hieronder volgen alvast zes goede redenen: 1. Het behoort tot de cruciale doelstellingen van een eigentijds onderwijs dat leerlingen doelgericht, doeltreffend, creatief en kritisch met moderne technologie kunnen omgaan." Lees verder...

Deeper integration between Office documents and Outlook for iOS - Office Team op Office Blogs
"Today, we are excited to announce deeper integration between Outlook and our other key Office apps for iPhone and iPad—Word, Excel and PowerPoint—designed to make it easier than ever to collaborate on and share Office documents on the go." Lees verder...

Yurls 'Digitaal Prentenboek': een heleboel gratis te bekijken digitale prentenboeken - André Manssen op Edu-Curator
"De Yurls "Digitaal Prentenboek" bevat "links" naar digitale (geanimeerde) prentenboeken, waaronder een groot aantal prentenboeken van Het Kinderopvangfonds. Dit fonds heeft een serie geanimeerde prentenboeken gemaakt: de "Wepboeken". Wepboek werkt samen met bibliotheken binnen het project BoekStart." Lees verder...

16 verborgen functies van je favoriete social media [infographic] - Bianca van de Ketterij op Frankwatching
"Het gebruik van social media blijft maar groeien. Zoals je vorige week in deze serie kon lezen, zijn er momenteel meer dan 2 miljard accounts. Social media doen er alles aan om hun gebruikers te houden en nieuwe binnen te krijgen, door bijvoorbeeld nieuwe functies te ontwikkelen. Maar weet jij wat er allemaal mogelijk is op jouw favoriete platform?" Lees verder...

Een heel jaar iedere dag 10.000 stappen - missie volbracht!

Sorry, ik moet het hier toch ook even kwijt. Vorig jaar om deze tijd bedacht ik een opdracht voor mezelf. Een uitdaging. Een missie, zo je wilt.

In mei april 2014 kocht ik een FitBit Flex. Een stappenteller die er in het afgelopen jaar voor gezorgd heeft dat ik de wereld net iets anders ben gaan bekijken. Vanaf 17 augustus 2014 liep ik iedere dag minstens 10.000 stappen. Daar moet je je best voor doen. Dat is niet een aantal stappen dat je met een kantoorbaan vanzelf op een dag loopt. 

Ik wilde het een jaar doen, omdat ik daarmee door alle seizoenen moest lopen. Niet alleen met mooi weer. Ook als het koud was, en ook als het regende. Wat zou dat me brengen?

Ik heb er dingen van geleerd.

1. Het is fijn om iedere dag minimaal een half uur tot een uur buiten te zijn.

2. Regen, kou en wind zijn geen reden om binnen te gaan zitten. Zorg voor goede kleding en het is iedere dag lekker weer.

3. Je hebt meer tijd dan je denkt op een dag.

Ik ben trots op deze prestatie. Desalniettemin 'plak' ik er niet nog een jaar aan vast. Voor nu geef ik mezelf even geen doel. De boog kan niet altijd gespannen zijn. Ook niet wat stappen betreft. Welk vervolg ik eraan ga geven op termijn weet ik nog niet. 

Voor nu is de missie gewoon volbracht!

Orde en chaos #blimageNL nr.2

Mijn vorige blogpost was het antwoord op de uitdaging die ik van Frans Droog kreeg. Maar Karin Winters daagde mij in de zomervakantie ook uit. Met drie andere foto's.

Daar zat een foto tussen met de toepasselijke naam: 'zooi':

Nou vind ik deze zooi nog wel meevallen, eerlijk gezegd. Ik heb wel erger gezien. Maar dat neemt niet weg dat ik niet zo goed functioneer met te veel zooi. Ik hou van orde en opgeruimdheid. Het lukt me niet altijd, maar ik hou er wel van.

Maar goed. Mijn persoonlijke mening is niet meteen een onderwijsverhaal. En dat is wel de bedoeling van de uitdaging. Hieronder de poging om het aan onderwijs te relateren.

Er bestaat een zeker spanningsveld tussen orde en chaos. Volgens mij functioneren mensen het best ergens op een continuüm tussen deze twee.

Chaos
Als er complete chaos bestaat, hebben mensen de neiging om te gaan opruimen. Een moment in het jaar waarop je dat leuk kunt aanschouwen is wanneer op een willekeurige basisschool de rommelpiet is langs geweest. De kinderen komen binnen in de troep en een bijzondere energie maakt zich meester van de groep. Als een soort mierenkolonie begint de zwerm kinderen aan het opruimen. Er is geen coördinatie nodig. Er is alleen bij iedereen een besef dat de orde hersteld moet worden. En die wordt ook hersteld.

Orde
Als er complete orde bestaat, voelen mensen zich gevangen in het systeem. Men zegt dan dat de menselijkheid uit het systeem is gehaald. Alles wordt beregeld. Je ziet dat terug in klassen die vrij autoritair worden 'bestuurd'. Vaak zijn er (te) veel regels. Maar gelukkig maakt zich ook een bijzondere kracht vrij in groepen die dit lot ondergaan. Er zullen leerlingen zijn die de orde proberen te verbreken. Er zullen altijd elementen in de groep zijn die de orde gaan uitdagen. En vaak lukt het ze om een zeker niveau van chaos terug te winnen. Dat doen ze omdat ze het nodig hebben.

Chaos zorgt voor kracht.
Orde zorgt voor kracht.

De kunst is om in het onderwijs een evenwicht te creëren tussen chaos en orde, zodat je die krachten aan het werk zet om het leren te bevorderen. Genoeg chaos om nieuwe dingen uit te proberen en om het interessant te houden. En genoeg orde om makkelijk te kunnen terugvinden waar je mee bezig was, en om te onthouden wat je hebt geleerd.
Ergens tussen chaos en orde ligt het antwoord op de vraag naar goed onderwijs.

---
De #BlimageNL-uitdaging mag ook worden doorgegeven. Een beschrijving van 'de regels' is te vinden bij Frans Droog. De foto's waarmee ik het stokje doorgeef zijn deze:

Ik daag Maurits Knoppert, Wytze Niezen, Henk van Gils en Michel Boer uit. Ik ben benieuwd wie het stokje oppakt. :-)

Een overzicht van alle blogposten rondom #blimageNL vind je hier.

Onderweg #blimageNL

Uit deze blogpost koos ik bovenstaande foto. Een rups. Een grotendeels groene rups. Op een grotendeels rode muur. Zo op het eerste gezicht. Hij kruipt omhoog, denk ik.
En de #blimageNL-uitdaging ligt er nu in om hier een onderwijs verhaal bij te vertellen.

We kennen allemaal het verhaal van Rupsje Nooitgenoeg. Voor degenen die een geheugensteuntje nodig hebben:

Het ligt voor de hand om de rups te vergelijken met een leerling. En die leerling eet zich vol met informatie. En dan wordt het een vlinder. Een wonderschone, veelkleurige vlinder dus. Zo zien we de leerling graag. De vele kleuren van de vlinder benadrukken het volledige potentieel dat de leerling bereikt heeft. Als die vlinder er zo uitziet, heeft die leerling het goed gedaan. En kunnen we als onderwijsgevenden trots zijn op het resultaat.

Toch is er iets met die foto. Ten eerste heeft de rups op deze foto op dit moment namelijk niets te eten. Sterker nog. Voor een groene rups bevindt hij zich, volgens mij, in een zeer vijandige omgeving. Alles om hem heen is rood. Dat maakt het uiteraard een prachtig plaatje. Maar dat is ook vreselijk handig zoeken voor een vogel die hem lust. Ik hoop voor de rups dat Frans hem gered heeft nadat hij er een foto van had gemaakt met zijn iPad. Ik hoop voor de rups dat hij een andere omgeving heeft weten te vinden. Met of zonder hulp. Hij is in ieder geval overduidelijk onderweg naar betere oorden.

Volgens het welbekende boek van de vraatzuchtige rups wordt zo'n rupsje een veelkleurige, prachtige vlinder. Dat is het doel, de uiteindelijke bestemming. Dat is waar we naar uitkijken. En op hopen.
Maar hé! Welke vlinder hoort eigenlijk bij deze foto? Waar is deze rups eigenlijk naar onderweg in zijn reis naar volwassenheid? Wat is zijn bestemming? Kunnen we rekenen op een wonderschone veelkleurige vlinder?

Even zoeken... Vlindernet.nl, meest waargenomen soorten. Dat is een verrassing: het lijkt wel een rups te zijn van het meest gewone vlindertje dat ik ken. Het Groot Koolwitje. Dus dit gaat onze rups worden.

Ik denk dat we in het onderwijs meer oog kunnen hebben voor twee dingen:

1. Hoe scheppen we een omgeving die de ontwikkeling van een leerling optimaal faciliteert? Hoe zorgen we ervoor dat leerlingen niet op een 'rode muur' terechtkomen?

2. Hoe maken we leerlingen duidelijk dat ze zichzelf moeten zien te worden? Hoe komen we af van het idee dat iedere leerling een veelkleurige (zo hoog opgeleid mogelijke) vlinder zou moeten worden?